Nhà đầu tư châu Á chi 40 tỷ USD vô bất động sản nước ngoài

Giới đầu tư châu Á đã có một năm 2014 ấn tượng với số vốn dịch chuyển ra nước ngoài trong lĩnh vực bất động sản đạt mức 40 tỷ USD, tăng 23% so với năm 2013, theo CBRE.

Các tập đoàn bảo hiểm từ Trung Quốc và Đài Loan và các công ty bất động sản đến từ Đại Lục đã tăng cường rót vốn vào bất động sản ở nước ngoài (hầu hết đều là các hình thức đầu tư mới nổi) trong năm vừa qua.

Chiến lược mới mẻ này bắt đầu thay đổi khi các nhà đầu tư muốn thoát khỏi các thị trường cửa ngõ truyền thống. Các nhà đầu tư bất động sản xuyên quốc gia tại khu vực châu Á đã từng bước đa dạng hóa hạng mục đầu tư, tập trung nhiều hơn vào khách sạn và khu công nghiệp, trong khi văn phòng vẫn chiếm ưu thế.

Dòng vốn đầu tư châu Á tiếp tục chảy mạnh vào khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi, lên đến 13,7 tỷ USD, bằng với con số của năm 2013. Đầu tư châu Á tại các khu vực khác có sự tăng trưởng đáng kể: Mỹ tăng 20% so với cùng kỳ năm trước, khu vực Thái Bình Dương tăng 33% và tại châu Á là 58%. Tại châu Á, Nhật Bản là điểm đến hàng đầu của các nhà đầu tư, tiếp theo là Trung Quốc.

Giám đốc Cấp cao Bộ phận Nghiên cứu CBRE châu Á, Ada Choi cho biết: "Đầu tư ra nước ngoài của châu Á trong cả năm 2014 vượt mức 2013, đây là năm thứ 2 liên tiếp khu vực này đạt mức cao kỷ lục".

Các nhà đầu tư châu Á đang quan tâm đến bất động sản Mỹ, Thái Bình Dương bên cạnh thị trường châu Á, Âu, Phi và Trung Đông. Ảnh: arch.columbia.edu

Theo chuyên gia này, Singapore vẫn giữ vững vị trí hàng đầu trong nguồn vốn đầu tư ra bên ngoài, hai vị trí liền kề phía sau thuộc về Trung Quốc và Hong Kong. Cả ba thị trường này đều cho thấy sự tăng trưởng trong nguồn vốn đầu tư ra nước ngoài.

Các nhà đầu tư Singapore tìm kiếm ở bên ngoài vì sức ép của thị trường nội địa và sự thiếu hụt các tài sản có thể đầu tư. Trong khi tăng trưởng đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc lại bị chi phối bởi sự xuất hiện của các nguồn vốn bất động sản mới, đặc biệt các công ty bảo hiểm tìm cách phân bổ nhiều hơn vào bất động sản dưới nhiều quy tắc thoáng hơn.

Nhà đầu tư bất động sản Trung Quốc trở nên năng động hơn tại các thị trường quốc tế. Bên cạnh việc đầu tư trực tiếp, các quỹ đầu tư châu Á có thâm niên từ Hàn Quốc và Nhật Bản đang mở rộng mức độ ảnh hưởng thông qua các quỹ gián tiếp và hội giao dịch. Các nguồn vốn như thế này sẽ tiếp tục tăng trưởng, nhưng sự xuất hiện của các dòng vốn đầu tư mới như các công ty bảo hiểm của Trung Quốc và Đài Loan sẽ để lại nhiều cột mốc quan trọng trên thị trường bất động sản toàn cầu trong một vài năm tới.

CBRE đánh giá, có sự thay đổi trong các loại tài sản mà các nhà đầu tư châu Á đặc biệt quan tâm. Bằng cách tìm kiếm các thị trường mới và những loại tài sản đa dạng, các nhà đầu tư châu Á có thể để bảo đảm năng suất tốt hơn và ít phải đối mặt với sự cạnh tranh từ các đối thủ khác.

Tỷ phú Li Ka-shing đã mua lại O2

Công ty Hutchison Whampoa của người giàu nhì châu Á đã chấp thuận mua nhà mạng Anh - O2 để xây dựng hãng dịch vụ di động lớn nhất nước này.

Thương vụ trên có giá 10,25 tỷ bảng (15,3 tỷ USD), với 9,25 tỷ bảng ban đầu bằng tiền mặt. Phần còn lại sẽ được trả khi một số mục tiêu tài chính khác được đáp ứng, Telefonica - công ty mẹ tại Tây Ban Nha của O2 cho biết. Hôm qua, O2 thông báo các thủ tục để giới chức chấp thuận thương vụ này có thể mất khoảng một năm. Trong khi đó, Telefonica kỳ vọng thương vụ sẽ hoàn tất vào tháng 6/2016.

Cổ phiếu Hutchison đã tăng giá trên sàn Hong Kong (Trung Quốc), khi thương vụ trên được công bố chỉ sau 2 tháng đàm phán. Việc này sẽ mở đường cho Hutchison sáp nhập mạng di động Three hiện tại với O2 để tạo thành nhà mạng lớn nhất Anh với hơn 30 triệu thuê bao. Viễn thông đang là trọng tâm của tỷ phú, khi ông chú trọng vào các mảng kinh doanh phục vụ nhu cầu cơ bản của người dân, nhằm đảm bảo nguồn thu ổn định cho Hutchison trong mọi tình hình kinh tế.

Một cửa hàng của O2 tại Anh. Ảnh: Bloomberg

"Hutchison đang tiếp tục tham gia vào các mảng kinh doanh liên quan đến nhu cầu thiết yếu của con người. Họ sẽ tiếp tục mua, rồi đến khi những mảng này bão hòa, họ có thể tái cấu trúc hoặc tách riêng chúng", Ben Kwong - Giám đốc hãng môi giới KGI Asia cho biết. Viễn thông năm ngoái là mảng đóng góp doanh thu lớn nhì cho Hutchison, sau bán lẻ, số liệu của Bloomberg cho biết.

Li Ka-shing - Chủ tịch 86 tuổi của Hutchison đang cải tổ đế chế kinh doanh trước khi giao quyền lại cho con trai cả Victor Li. Ông đang sáp nhập 2 công ty lớn nhất của mình và lên kế hoạch tách riêng mảng bất động sản trong năm nay.

Hutchison cũng đang theo đuổi nhiều thương vụ khác khi các hãng viễn thông châu Âu đang có sáp nhập để có quyền định giá lớn hơn trong bối cảnh kinh tế khó khăn. Theo một nguồn tin thân cận, tại Italy, Hutchison cũng đang đàm phán sáp nhập mảng di động tại đây với VimpelCom.

Chủ tịch Galaxy Studio ứng cử vô HĐQT REE

Bà Đinh Thị Hoa, người sở hữu Galaxy Studio và Galaxy ME sẽ tham gia vào Hội đồng quản trị REE nếu được cổ đông thông qua trong đại hội sắp tới.

Sau khi có thông tin ông Dominic Srciven xin từ nhiệm chức danh thành viên Hội đồng quản trị tại Công ty cổ phần Cơ điện lạnh (REE), mới đây, trong tài liệu chuẩn bị cho đại hội cổ đông vào 27/3, doanh nghiệp này đã đề xuất bà Đinh Thị Hoa (Chủ tịch Galaxy Studio) ứng cử vào vị trí này.

Báo cáo của REE cũng cho biết, công ty đã kiểm tra và xác nhận ứng viên nêu trên đủ tiêu chuẩn và điều kiện tham gia vào Hội đồng quản trị cho nhiệm kỳ 2013-2017.

Bà Hoa sinh năm 1961 tại Hà Nội, tốt nghiệp cử nhân Khoa học chính trị và Báo chí  Đại học Moscow State (Nga) và thạc sĩ Quản trị Kinh doanh Trường Harvard Business School (Mỹ).

Bà đang là Chủ tịch Công ty cổ phần phim Thiên Ngân (Galaxy Studio) và Công ty cổ phần truyền thông giải trí Galaxy (Galaxy ME). Đây là 2 công ty lớn trong lĩnh vực sản xuất phim, chiếu phim cũng như xuất bản, truyền thông. Ngoài ra, bà Hoa còn là thành viên Hội đồng quản trị độc lập của Ngân hàng ACB và Phó chủ tịch Chứng khoán Thiên Việt (TVS).

Lý Quang Diệu - một nhà kinh tế học thực dụng

Sống thực tế, kiên định với những gì mình tin là đúng và có lợi cho đất nước, ông cũng sẵn sàng lắng nghe lời khuyên của người có kinh nghiệm, học hỏi những điều tốt khắp nơi để mang về áp dụng ở Singapore.

Cố Thủ tướng Lý Quang Diệu là người không ngại thách thức những tư tưởng vốn đã trở nên quen thuộc và không cần thỏa hiệp với những lý thuyết giáo điều. Đến tận cuối đời, ông vẫn tin tưởng, kiên định với việc chấp nhận và thích ứng hoàn cảnh khó khăn trong một thế giới luôn thay đổi. Để làm mới nhãn quan của mình, ông liên tục tìm lời khuyên, nghe quan điểm của các chuyên gia, nhà học thuật, các chính trị gia, nhà báo thậm chí ngay cả những người dân trên đường phố.

Dù nghe nhiều và chứng kiến nhiều cuộc tranh luận, ông không bao giờ để bản thân mình bị "lung lay" nếu chưa tìm ra được điều mà ông tuyệt đối tin tưởng, rằng điều đó tốt cho lợi ích dài hạn của người dân trên đất nước. Một trong những bằng chứng rõ rệt cho tính cách này là sân bay Changi - biểu tượng của đất nước Singapore mới giàu mạnh hiện nay.

Khi Singapore muốn mở rộng sân bay vào đầu năm 1970, một nhà tư vấn hàng không của Anh đề xuất bổ sung đường băng cho sân bay sẵn có ở Paya Lebar. Lý do mà công ty đưa ra là việc nới rộng, thay vì xây mới, sẽ giảm thiểu số tiền giải phóng mặt bằng, quỹ đất phải sử dụng. Nội các Singapore chấp nhận đề xuất trên, nhưng Thủ tướng Lý Quang Diệu vẫn đề nghị một công ty tư vấn khác của Mỹ đánh giá lại, sau đó tổ chức thêm một cuộc nghiên cứu khác nữa..

Cả hai nghiên cứu sau cho ra kết quả nên ở lại sân bay cũ và mở rộng nó. Nhưng vị Thủ tướng vẫn không hài lòng. Ông nói rằng việc giữ nguyên sân bay hiện tại không chắc là khôn ngoan với sự bền vững của Singapore về mặt dài hạn. Ông nhắc lại một bài học trên đường đời của mình: "Tôi từng đến sân bay Logan ở Boston và ấn tượng mạnh về tiếng ồn của những chiếc máy bay đi lên đi xuống. Nếu chúng ta mở rộng sân bay ở Paya Lebar, trung tâm Singapore sẽ phải chịu đựng ô nhiễm tiếng ồn trong nhiều năm tới.

Cuối cùng, ông chọn Chủ tịch của cơ quan Cảng Singapore, ông Howe Yoon Chong, người vốn nổi tiếng vì tính cách mạnh mẽ - yêu cầu thực hiện cuộc nghiên cứu cuối cùng. Người này đã trả lời ông rằng phương án sân bay Changi là có thể thực hiện được.

Sau đó, bất chấp cuộc khủng hoảng dầu lửa năm 1973, Thủ tướng Lý Quang Diệu vẫn đặt cược một tỷ USD vào canh bạc sân bay Changi năm 1975. Đây là dự án mạo hiểm vì ông sẽ phải san phẳng nhiều tòa nhà, di chuyển hàng nghìn ngôi mộ, cải tạo nhiều khu vực đầm lầy, lấy đất lấn biển tại một số khu vực. Thời gian xây sân bay lúc đầu dự định là 10 năm, nhưng do tính cấp thiết đã rút gọn lại, buộc phải làm xong trong 6 năm.

Cuối cùng, quyết định của Thủ tướng Lý Quang Diệu đã mang lại quả ngọt. Ngày nay, sân bay Changi là một trung tâm du lịch, hàng không và điểm đến hấp dẫn của đảo quốc Sư tử.

Thử nghiệm: Liệu cách này có phù hợp với chúng ta?

Cách ông Lý Quang Diệu biến những câu chuyện không thể thành có thể, cách tiếp cận thực dụng, quyết tâm với tầm nhìn dài hạn đã giúp Singapore tồn tại và phát triển, ngay cả khi phương pháp ông làm dường như đi ngược lại những nguyên tắc thông thường.

"Tại một quốc gia đang phát triển, các bạn cần một lãnh đạo - người không chỉ thấu hiểu những cuộc tranh luận giữa các bên đối lập, mà còn phải nói được vào lúc kết luận rằng 'Hãy xem, trong trường hợp của chúng ta, cái nào có hiệu quả. Bất kể người Anh, người Australia, người New Zealand làm như thế nào. Đây là Singapore. Liệu cách này có hiệu quả ở đây?", ông nói.

Đã nhiều lần, ông chứng minh khả năng nhìn xuyên thấu của một người giàu kinh nghiệm, có thể vượt lên trên mọi định kiến, thành kiến. Khi còn trẻ, ông từng đọc về chủ nghĩa xã hội Fabian, một dạng làm chính quyền mà ông đặc biệt say mê trong quãng thời gian học đại học ở Anh, đến nỗi trong nhiều năm liền ông đăng ký mua tạp chí về chủ đề này để học hỏi.

Tuy nhiên, ông nhận ra rằng những lý thuyết này có thể không hiệu quả khi áp dụng vào thực tế. "Chúng ta phải sống trong một thế giới như nó vốn có, không phải thế giới mà chúng ta muốn có". Đó là một câu nói của ông mà sau này trở nên nổi tiếng.

Trong những năm đầu khi xây dựng đất nước, để phản biện lại lý thuyết đang thịnh hành thời điểm đó là các tập đoàn đa quốc gia không khác nào những tên thực dân kiểu mới - vốn chỉ chăm chăm hút sạch tài nguyên đất, lao động và khoáng sản giá rẻ của một quốc gia, Lý Quang Diệu đã làm điều ngược lại. Ông trải thảm đỏ mời các nhà đầu tư nước ngoài bằng chính sách thuế, tài chính hấp dẫn. Người đưa ra lời khuyên cho ông là nhà kinh tế Albert Winsemius đến từ Hà Lan. Bài giảng "các công ty châu Âu và Mỹ hoạt động như thế nào" của vị chuyên gia đã cho Lý Quang Diệu nhìn thấy tương lai của Singapore khi đất nước này kết nối vào hệ thống thương mại, đầu tư toàn cầu thông qua các công ty đa quốc gia, sử dụng chính mong muốn và lợi nhuận của họ.

Sau này, cố Thủ tướng giải thích lại một cách giản dị: "Câu hỏi đặt ra là làm thế nào để kiếm sống, làm thế nào để tồn tại. Đó không phải là những câu hỏi kinh tế mang tính lý thuyết suông. Đó là vấn đề sống hay chết của hai triệu con người".

Nhìn lại, ông Lý Quang Diệu tin rằng duy trì lập trường thực dụng đã đảm bảo sự tồn tại cho Singapore lẫn sự phát triển như ngày hôm nay. Ông nói: "Nếu có một công thức cho sự thành công của chúng tôi, đó là chúng tôi đã liên tục học hỏi cách giải quyết mọi việc, làm thế nào để mọi thứ ngày một tốt hơn. Bài thử nghiệm tôi áp dụng vào mọi lý thuyết, mọi mô hình là liệu nó có hiệu quả ở đây không? Đó là bí quyết vàng luôn tồn tại trong văn phòng của tôi trong suốt những năm qua. Nếu một lý thuyết mang ra thử nghiệm không hiệu quả, hoặc kết quả tồi, tôi sẽ không mất thời gian và tài nguyên vào nó nữa".

Cú nhảy niềm tin

Sống thực tế không có nghĩa là hoàn toàn vận hành theo lối an toàn. Trái ngược lại, Lý Quang Diệu luôn không ngừng nghỉ trong việc cải tiến và biến những hoàn cảnh khó khăn thành cơ hội. Nhiều cuộc thử nghiệm có thể sai, ông nói, "nhưng điều tối quan trọng là không được e ngại cải cách".

Ông Peter Ho, người từng là chịu trách nhiệm về dịch vụ công ích của Singapore cho biết trong những năm đầu của Singapore, nhiều quyết sách đã được đưa ra mà căn cứ của nó không có gì hơn là dựa vào niềm tin.

"Xây cảng container đầu tiên ở Tanjong Pagar lại là quyết định liều lĩnh. Vì thời điểm đó, chưa có ai chứng minh rằng container là một phương pháp vận chuyển tốt. Nhưng Thủ tướng Lý Quang Diệu đã cho người phụ trách vấn đề này quyền hạn để biến nó thành hiện thực.

Ông Ho nói tiếp: "Trên thực tế, mong muốn thử nghiệm mọi thứ đã sinh ra một thế hệ các doanh nhân Singapore có khả năng biến những con số 0 trở thành những biểu tượng của Singapore ngày nay như hãng hàng không Singapore Airlines, Ngân hàng DBS, công ty ST Engineering, Sân bay Changi, công ty Singtel, và nhiều thứ khác. Hệ thống máy tính hóa quốc gia cũng là một ví dụ. Do Bộ Quốc phòng khởi xướng, nay hệ thống này đã làm biến đổi Singapore.

Đứng trên vai kẻ khác

Lý Quang Diệu luôn đưa ra các giải pháp bằng cách rút ra bài học từ những kinh nghiệm của nước khác hoặc nhờ tư vấn của chuyên gia. Không nhất thiết phải sáng tạo lại bánh xe, ông luôn lặp đi lặp lại câu nói này.

Trong các chuyến công tác của mình, ông luôn để ý, quan sát xem một xã hội, một chính quyền hoạt động như thế nào, điểm tốt ở đâu. Từ đó ông có những ghi chép lại về mọi  thứ để mang về áp dụng, ví dụ loại cây nào có thể mang về trồng ở Singapore, ngành công nghiệp nào có thể xây dựng ở Singapore.

Cũng nhờ cách này, ông xây dựng các biện pháp ngăn chặn ô nhiễm không khí tại đất nước của mình. Khi đến Boston năm 1970, ông nhìn thấy những dòng xe nối đuôi nhau trước cửa các garage chờ đến lượt kiểm tra. Sau đó ông về nước và thiết kế hệ thống kiểm tra phương tiện. Khi đến Nhật và chứng kiến căn bệnh Minamata vì ô nhiễm năm 1970, ông đã dời các khu công nghiệp xa ra khỏi khu dân cư.

"Tôi thích đứng trên vai người khác, những người đã đi trước chúng ta", ông nói.

Khi gặp khó khăn, ông Lý Quang Diệu sẵn sàng nhận lời khuyên của những người có kinh nghiệm, bất kể việc họ đến từ đâu. Ví dụ, khi Singapore trong tình huống cấp bách cần xây dựng ngay lập tức lực lượng quốc phòng để phòng ngừa nguy cơ bạo loạn từ nhóm Malay Ultras năm 1965, Ấn Độ và Ai Cập đã không phản hồi đề nghị giúp đỡ. Trong tình huống này, ông Lý Quang Diệu đã quay sang phía người Israel. Mặc dù vậy, khi nhóm quân Israel đầu tiên đến Singapore vào tháng 11 năm đó, giới chức Singapore giới thiệu họ là "người Mexico" để tránh gây chú ý.

Cải cách hệ thống tài chính

Trong suốt nhiều năm liền, ông nổi tiếng với những quy định nghiêm khắc về hệ thống tài chính và trong việc bảo hộ các ngân hàng nội. Cho đến khi cuộc khủng hoảng tài chính châu Á nổ ra giai đoạn 1997 - 1998.

Ông Heng Swee Keat, người lúc đó Thư ký riêng của ông Lý Quang Diệu nhớ lại: "Những quy định nghiêm ngặt của chúng tôi từng thích hợp trong quá khứ, nhưng trong bối cảnh tăng trưởng chậm lại, các ngân hàng gặp khó khăn, ông Lý Quang Diệu đã quả quyết rằng Singapore cần phải thay đổi".

Khi đó, Lý Quang Diệu là Bộ trưởng cấp cao, đã mang đến cho Thủ tướng Ngô Tác Đống một bản kế hoạch, thuyết phục ông này làm theo. Bản kế hoạch này sau đó đã mang đến những thay đổi quan trọng về mặt chính sách và hệ thống tài chính Singapore.

Trong bài phỏng vấn năm 1999, ông Lý Quang Diệu đã nói: "Nếu chính phủ làm theo cách mà tôi đã làm cách đây 30 năm là bảo hộ ngân hàng nội, thì các ngân hàng nay đã gặp rắc rối. Chúng ta ngày nay đang ở một đất nước có sự hiện diện của 200 ngân hàng lớn nhất và cạnh tranh nhất thế giới. Do đó điều cần làm là cải thiện khả năng cạnh tranh của mình, nếu không sẽ giống như New Zealand, nơi tất cả các ngân hàng địa phương đã bị sang tên đổi chủ và về tay người nước ngoài".

Ông Heng nói tiếp: "Nếu ông Lý Quang Diệu không áp dụng những chính sách thay đổi vào cuối thập niên 1990 và không biến khó khăn thành cơ hội, chúng tôi sẽ không thể nào trở thành trung tâm tài chính mạnh như ngày nay. Chuẩn bị mở cửa thị trường tài chính ngay trong chính tâm của cuộc khủng hoảng tài chính cần sự dũng cảm và khả năng tiên đoán xuất sắc. Đây là những phẩm chất của cố Thủ tướng Lý Quang Diệu".

Sòng bạc, giải đua F1 và vấn đề đồng tính


Bước vào thế kỷ 21, các quốc gia đứng trước cuộc cạnh tranh không  khoan nhượng về nhân tài, du lịch, vốn đầu tư. Điều này đòi hỏi đất nước phải điều chỉnh lại một cách tinh tế vài vấn đề động chạm đến xã hội và người dân Singapore.

Trong cuộc phỏng vấn năm 2007, cố Thủ tướng Lý Quang Diệu thừa nhận Singapore đã có quan điểm không rõ ràng về vấn đề người đồng tính. "Chúng tôi nói, được, hãy để họ yên. Nhưng về vấn đề luật pháp, hãy để đó tương lai giải quyết", ông nói. Trong khi Trung Quốc hay Đài Loan đã áp dụng những chính sách khá cởi mở, ông cho rằng Singapore còn có cộng đồng người Hồi giáo, một bộ phận người Hoa, người Ấn lớn tuổi và bảo thủ. "Do đó, chúng tôi để mọi thứ diễn biến thật chậm chạp. Đó là cách tiếp cận thực dụng để duy trì cân bằng xã hội", ông nói tiếp.

Từng có một thời gian dài cố Thủ tướng phản đối việc tổ chức giải đua Công thức một. Tuy nhiên, đến một ngày ông nhận ra rằng giải đua này mang đến một lực lượng những người hâm mộ giàu có và có thể đem lại lợi ích kinh tế cho Singapore. Lợi ích lớn hơn là đẩy mạnh vị thế của đất nước trên trường quốc tế cũng làm ông Lý Quang Diệu "lung lay". Ngoài ra, ông nhận thức được rằng cảnh quay về cuộc đua sẽ là cơ hội quảng bá hình ảnh Singapore đến hàng tỷ người trên toàn thế giới.

Còn về vấn đề sòng bạc, trước đây ông từng tuyên bố nếu muốn làm thì phải "bước qua xác tôi". Nhưng trong bài phỏng vấn giải thích với New York Times năm 2007, ông thừa nhận: "Tôi không thích bài bạc. Nhưng thế giới đã thay đổi và nếu chúng tôi không có những khu nghỉ dưỡng được tích hợp sòng bạc như ở Las Vegas, Singapore sẽ thua. Do đó, chúng tôi quyết định tiến hành. Hãy thử và cố gắng giữ chúng trong phạm vi an toàn, không dính líu đến mafia, mại dâm hay rửa tiền. Chúng tôi có thể làm điều đó không? Tôi không chắc, nhưng cho đến nay cuộc thử nghiệm vẫn tốt".

Nói tiếp về quan điểm của mình, cố Thủ tướng cho biết: "Chúng tôi phải đi theo bất cứ hướng nào mà hoàn cảnh thế giới hướng tới nếu muốn tồn tại. Nếu không kết nối với thế giới hiện đại, chúng tôi sẽ chết, sẽ quay lại với nhưng ngôi làng chài mà người dân Singapore đã từng ở cách đây cả trăm năm".

Đồng đôla mạnh, hành xử của khối ngoại

Trong hơn 3 tuần qua, nhà đầu tư nước ngoài bán ròng chủ yếu trên hai sàn và là nguyên nhân chính khiến thị trường chứng khoán ảm đạm so với cùng kỳ năm trước.

Thị trường chứng khoán đang trải qua những chuỗi ngày ảm đạm khi VN-Index giảm hơn 4% và HNX-Index mất gần 3% so với cuối tháng 2. Việc VN-Index mất hơn 25 điểm trong khi cùng kỳ năm ngoái tăng trên 20 điểm, theo các chuyên gia, chủ yếu do đợt xả hàng của khối ngoại khi khối này có tới 12 phiên bán ròng trên sàn TP HCM. Tổng giá trị bán ròng từ đầu tháng tại HoSE đạt 265 tỷ đồng, sau khi mua ròng ba tháng trước đó.

Nhà đầu tư nước ngoài bán ròng 265 tỷ đồng trên HoSE trong hơn ba tuần của tháng 3.

Diễn biến này không gây nhiều bất ngờ cho thị trường khi đây là giai đoạn các quỹ ETF hoàn tất hoạt động mua bán tái cơ cấu danh mục, sau lần xem xét gần nhất. Trong thời gian này (16 - 19/3), khối ngoại bán ròng gần 220 tỷ đồng, chiếm 83% tổng lượng bán ròng trên thị trường trong hơn 3 tuần.

Tuy nhiên, thông tin khiến nhà đầu tư "thấp thỏm" hơn là liệu Cục Dữ trự liên bang Mỹ (FED) có tăng lãi suất trong thời gian tới hay không. Câu trả lời đã có khi cơ quan này quyết định chưa tiến hành ngay việc thắt chặt chính sách tiền tệ trong tháng 4, nhưng nhiều dự báo cho thấy không sớm thì muộn, nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ điều chỉnh trong năm nay.

Trao đổi với VnExpress, chuyên gia nghiên cứu cao cấp Đỗ Bảo Ngọc của Công ty chứng khoán MBS nhận định việc FED dự kiến tăng lãi suất sẽ khiến chi phí vốn tại Mỹ tăng và giá trị đồng USD tăng lên đáng kể so với các đồng tiền khác, tác động tới dòng vốn đầu tư vào các nền kinh tế đang phát triển trong đó có Việt Nam. "Dòng tiền này sẽ rút khỏi các thị trường tài chính nêu trên và trở về chính quốc, khiến dòng tiền đầu tư gián tiếp tại các thị trường tài chính này suy giảm", ông Ngọc cho hay.

Quỹ ETF VNM là một quỹ đầu tư niêm yết tại Mỹ, hoạt động của quỹ này phần nào phản ánh sự dịch chuyển của dòng vốn đầu tư từ Mỹ vào thị trường chứng khoán Việt Nam. Khi nhà đầu tư tại thị trường này rút vốn khỏi ETF VNM thì quỹ buộc phải bán ra cổ phiếu trong danh mục. Hiện 77,5% danh mục của ETF VNM là cổ phiếu Việt Nam và đều là các cổ phiếu lớn có tác động nhiều tới các chỉ số.

"Trong một tuần gần đây tôi nhận thấy quỹ ETF VNM đã bị rút hơn 1,8 triệu chứng chỉ quỹ, tương đương giá trị khoảng 31,7 triệu USD (gần 600 tỷ đồng), và là nguyên nhân chính khiến thị trường suy giảm liên tiếp trong thời gian này", vị chuyên gia của MBS phản ánh.

Chung quan điểm, chuyên viên của Công ty Chứng khoán FPTS cho biết dưới tác động của đồng USD mạnh lên, trong ngắn hạn, một số nhà đầu tư có thể bán cổ phiếu để thu tiền về đầu tư tại Mỹ. Tuy nhiên, vị này cho rằng hành vi này chỉ diễn trong trong ngắn hạn bởi đầu tư ở Việt Nam vẫn hiệu quả hơn so với chính nước sở tại.

"Nhà đầu tư bán cổ phiếu sẽ đem tiền về đầu tư ở nước họ, lãi suất bên Mỹ hiện tại là 0%, nếu tháng 6 tăng lên 0,5% thì vẫn thấp, trong khi đầu tư ở thị trường chứng khoán Việt Nam thì một năm chỉ số có thể tăng 10%, kể cả bù trừ việc tỷ giá tăng 2% năm nay thì vẫn là hiệu quả hơn rất nhiều", ông cho hay.

Ông Dominic Mellor - chuyên gia kinh tế của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) cũng nêu quan điểm việc FED tăng lãi suất chắc chắn tác động lên thị trường toàn cầu, đặc biệt khi những năm vừa qua một dòng vốn lớn đã đổ vào thị trường châu Á, song thị trường Việt Nam sẽ không bị ảnh hưởng nhiều như các thị trường mới nổi khác trong khu vực.

"Theo cá nhân tôi, luồng vốn đầu tư gián tiếp đã bỏ qua Việt Nam và đổ vào các thị trường khác vì thị trường chứng khoán trong nước vẫn chưa đủ sức hấp dẫn. Việt Nam hưởng lợi chủ yếu từ các nguồn vốn đầu tư trực tiếp, mang tính chất dài hạn. Do đó, chính sách này của Mỹ sẽ ít tác động tới Việt Nam hơn các nước trong khu vực", vị này phát biểu.

Tuy vậy, các thành viên thị trường vẫn dự báo động thái rút vốn của khối ngoại thời gian tới rất khó lường, trong khi nhà đầu tư trong nước vẫn bị chi phối nhiều bởi yếu tố tâm lý thì đây sẽ là một trong những rủi ro chính của thị trường chứng khoán năm 2015.

Cùng với những dự kiến tăng lãi suất của FED thì việc EU tiếp tục duy trì lãi suất âm với đồng euro và chính thức công bố gói QE trị giá 1.100 tỷ euro khiến giá đồng tiền chung trong khu vực giảm mạnh, và càng khiến cho đồng USD tăng giá so với hầu hết các đồng tiền khác. Tại Việt Nam, tỷ giá USD liên tục tăng mạnh trên cả thị trường liên ngân hàng và thị trường tự do cũng phần nào tạo ra các tác động đến thị trường chứng khoán.

Theo ông Đỗ Bảo Ngọc, tỷ giá tăng mạnh là một trong những nguyên nhân khiến khối ngoại rút vốn, vì khi tỷ giá tăng và được dự báo còn có thể tăng cao hơn trong thời gian tới, việc quy đổi  khoản đầu tư cổ phiếu của nhà đầu tư nước ngoài sang đồng USD sẽ mất nhiều hơn tiền đồng hơn, đó là chưa kể những biến động của thị trường theo hướng rủi ro hơn.

"Thực tế này cũng phần nào tác động đến tâm lý nhà đầu tư nước ngoài và kích thích hoạt động rút vốn trong ngắn hạn. Trong bối cảnh thị trường suy giảm dòng tiền ngắn hạn như hiện nay thì các tác động tâm lý này cũng khiến thị trường thêm phần ảm đạm", vị chuyên gia của MBS phân tích.

Song, đại diện ADB cho rằng Ngân hàng Nhà nước sẽ không nới lỏng chính sách tiền tệ quá mạnh trong thời gian tới, và tỷ giá, nếu có điều chỉnh vẫn nằm trong tầm kiểm soát của nhà điều hành là 2%. "Việt Nam đang cạnh tranh với các nước khác trong khu vực về thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, và tỷ giá  là một trong những yếu tố then chốt cùng với chi phí lao động, môi trường kinh doanh", ông Mellor nói.

Tuy nhiên, các chuyên gia đều kỳ vọng các tác động của khối ngoại sẽ cân bằng hơn khi gói QE của Châu Âu phát huy tác dụng, dòng vốn từ thị trường này cũng có thể tăng đầu tư tại các thị trường mới nổi trong đó có Việt Nam, bù đắp cho sự suy giảm từ một bộ phận dòng vốn từ thị trường Mỹ.

GDP quý I có thể tăng lên 5,5-5,6%

Thông tin trên được Thứ trưởng Bộ Kế hoạch & Đầu tư - Đào Quang Thu đưa ra tại buổi họp giao ban về tình hình sản xuất kinh doanh 3 tháng đầu năm tổ chức sáng nay (25/3).

Với kết quả quý I, lãnh đạo Bộ Kế hoạch & Đầu tư dự báo mục tiêu tăng trưởng 6,2% năm nay có thể hoàn thành, thậm chí đạt 6,4% nếu thuận lợi.

Theo đó, dù chưa có con số tăng trưởng GDP chính thức, song các thành viên Chính phủ đều đánh giá tình hình kinh tế quý I/2015 có nhiều điểm sáng hơn cùng kỳ năm ngoái với sản xuất công nghiệp, nông nghiệp và dịch vụ khởi sắc. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) trong kỳ tăng 9,1%, cao hơn nhiều so với mức 5,2% quý I/2014 và 5% của quý I/2013. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng gần 10%, cao hơn mức cùng kỳ 5,1%.

Lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận định tình hình kinh tế có xu hướng tốt lên. Ảnh: Anh Quân

"Kinh tế quý I tốt hơn cùng kỳ năm ngoái, có thể tăng trưởng 5,5-5,6%", Thứ trưởng Thu cho hay. Trước đó, theo số liệu Tổng cục Thống kê, GDP cả nước tăng 5,06% trong 3 tháng đầu năm 2014. Lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận định mục tiêu tăng trưởng 6,2% của năm nay có thể đạt được, thậm chí nếu làm tốt còn có thể tăng tới 6,4%.

Đại diện Tổng cục Thống kê cũng thông tin số liệu GDP chính thức sẽ được công bố vào ngày mai, song nhìn tổng quan tình hình kinh tế có xu hướng tăng. "GDP quý I có thể tăng thấp hơn một chút so với quý IV năm ngoái, do tính chất mùa vụ, song nhìn chung thì tình hình kinh tế có sự gia tốc", vị này cho hay.

Về tình hình phát triển doanh nghiệp, quý I cả nước có 19.000 doanh nghiệp thành lập mới với vốn đăng ký 111.200 tỷ đồng, tăng gần 4% về số lượng và 14% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Số đơn vị hoàn tất thủ tục giải thể, chấm dứt hoạt động trong quý ước đạt 2.565, giảm 0,6% . Số doanh nghiệp gặp khó khăn buộc phải ngừng hoạt động là 16.175, tăng 14% so với cùng kỳ.

Nhập siêu trong quý ước trên 1,8 tỷ USD, bằng 5% tổng kim ngạch xuất khẩu, trong đó khu vực có vốn đầu tư nước ngoài ước xuất siêu gần 2 tỷ USD nếu tính cả xuất khẩu dầu thô. Khu vực doanh nghiệp trong nước nhập siêu 3,8 tỷ USD.

Tiệm internet đầu tư giá tiền tỷ để câu khách

Mọc lên khá rầm rộ tại TP HCM thời gian gần, những tiệm internet (net) với thiết kế bắt mắt, máy móc thiết bị hiện đại, chủ yếu phục vụ cho khách chơi game... đang trở thành trào lưu được nhiều nhà đầu tư ưa chuộng.

Sau một thời gian phát triển rầm rộ rồi thoái trào, kinh doanh phòng internet lại bắt đầu phục hồi mạnh tại thị trường phía Nam khi các chủ đầu tư không ngại rót cả tỷ đồng làm mới.

Thay vì bàn ghế san sát, CPU choán hết lối đi, tầm nhìn, được kết nối bằng hệ thống dây chằng chịt như trước đây, các phòng net kiểu mới dễ nhận biết với thiết kế hiện đại, trang bị điều hòa thông thoáng, máy tính hiện đại, được kết nối thẳng với máy chủ...

Tại khu vực đường Tên Lửa, quận Bình Tân, trong vòng bán kính một km có không dưới 20 tiệm như thế này mọc lên. Anh Hoàng, chủ tiệm có 150 máy cho biết: “Tôi kinh doanh dịch vụ này gần 10 năm nay, nhưng rồi khách cứ ít dần do máy móc cũ, cấu hình kém, trang thiết bị xuống cấp. Sau khi khảo sát, tôi quyết định bỏ ra hơn một tỷ đồng sửa sang lại căn nhà 2 tầng, lắp mới tất cả máy móc và gần như không để lại bất cứ đồ dùng cũ nào”.

Trung, chủ doanh nghiệp chuyên làm dịch vụ lắp ráp, thi công phòng net tại Bình Tân cho biết, mỗi tiệm trang bị máy khác nhau, tùy vào khả năng tài chính của chủ. Thông thường, những tiệm ở mức trung bình khá, một bộ máy đầu tư hết khoảng 7 triệu đồng, có nơi mạnh tay hơn thì chi tới gần 20 triệu. Với mô hình mới, lượng máy dao dộng từ 50 đến 100 máy trở lên, thì số tiền mà chủ đầu tư bỏ ra phải trên một tỷ đồng.

Máy móc các tiệm net được trang bị rất hiện đại, bắt mắt lên đến cả tỷ đồng.

“Máy tốt, chỗ ngồi tốt, thiết bị hoàn hảo là cách để các phòng net kiểu mới hút khách”, anh Trung nói và cho biết thêm khách hàng giờ đây được chiều chuộng hết sức kỹ lưỡng. Ngay cả chiếc ghế ngồi cũng phải lớn, dựa lưng thật êm. Tai nghe phải là loại đắt tiền, đặc biệt dùng cho khách có nhu cầu chat voice, nghe nhạc… Theo chủ đơn vị chuyên lắp ráp này, chỉ riêng tai nghe, nhiều tiệm dám bỏ ra 500.000 đồng mua về trang bị cho từng máy. Con chuột điều khiển cũng phải hàng xịn xách tay từ Đức, Mỹ…; bàn phím thay vì có giá thông thường 70.000 đồng, thì nay trang bị loại chống sốc giá 400.000 đồng.

Đầu tư nhiều, nhưng anh Hoàng rất tự tin về thời gian thu hồi vốn. “90% khách đến tiệm net là để chơi game, nên thời gian chơi của họ rất lâu với mức giá 4.000-5.000 đồng một giờ. Nhưng lợi nhuận lớn mà tôi thu được lại đến từ dịch vụ ăn theo”, anh Hoàng chia sẻ. Một ly nước được tiệm này bán hơn 10.000 đồng, tô mỳ gói thịt bò giá hơn 20.000 đồng, mà hầu như không khách nào đến đây là không dùng thêm dịch vụ ăn uống.

Theo chủ tiệm, những ngày thường, tần suất sử dụng mỗi máy khoảng 5 giờ đồng hồ, đặc biệt cao điểm ngày thứ Bảy, Chủ nhật thì 150 máy lúc nào cũng kín  khách. Như vậy, riêng tiền net, tiệm anh thu vào khoảng 2,5 triệu đồng, cộng với các khoản thu từ dịch vụ ăn theo cũng tầm một triệu nữa, nên bình quân một ngày tổng doanh thu của tiệm hơn 3,5 triệu đồng, trừ chi phí cũng lãi xấp xỉ 1,8 triệu đồng.

Với mức doanh thu và lợi nhuận trên, anh Hoàng cho biết thời hạn sử dụng của máy khoảng 5 năm, nhưng từ cuối năm thứ hai đã hoàn vốn và năm thứ ba đã có lãi, sau năm thứ 5 là nâng cấp máy dần dần.

Anh Quốc Trung, chủ tiệm net trên đường Tây Lân cũng chia sẻ, sau khi khảo sát địa bàn thấy khu vực này tập trung khá đông công nhân (đối tượng này thường ít có máy tính riêng ở nhà) và một số trường học, nên anh đã mạnh dạn bỏ ra cả tỷ đồng để đầu tư 100 máy.

Vì chủ yếu phục vụ cho khách chơi game nên anh đầu tư loại có cấu hình tương đối cao và chi phí mỗi máy tầm trên dưới 9 triệu đồng (chưa tính máy chủ) và các thứ linh tính khác như bàn, ghế ....

Theo kế hoạch, anh xác định những tháng đầu tiên có thể sẽ chịu lỗ vì chưa có khách quen. Tuy nhiên, điều bất ngờ là ngay trong tháng đầu tiên, tần suất sử dụng máy đạt trung bình 2 giờ đồng hồ (mỗi giờ giá 5.000 đồng) nên anh đã có doanh thu hơn 30 triệu đồng, không những đủ trả các loại chi phí (mặt bằng, nhân viên, điện nước...) mà còn có lãi. "Từ tháng thứ hai trở đi, tiệm đã có doanh thu hơn 60 triệu đồng mỗi tháng", anh chia sẻ.

Theo các chủ phòng net, kinh doanh dịch vụ này hiện lợi nhuận khá tốt, nhưng cái khó là phải thức khuya vì nhiều khách chơi game tới 23h đêm. Đó là chưa kể, nhiều người nghiện game cứ đòi chơi thâu đêm suốt sáng, nhiều lúc "đuổi" mãi cũng không về nên chủ đành phải chiều và như vậy thì phải lén lút, canh chừng vì sợ bị kiểm tra, xử phạt (quy định là các quán game phải đóng cửa trước 23h). Ngoài ra, vì mô hình kinh doanh kiểu mới này tỏ ra hiệu quả hơn nhiều so với trước đây, nên nhiều chủ đầu tư đang nhanh chân nhảy vào. Có nhiều điểm tại TP HCM, chỉ một đoạn đường chừng 200m nhưng có tới 5 tiệm net kiểu này, dẫn đến các tiệm tìm đủ chiêu trò để câu khách của nhau.

Nhà đầu tư 'ngóng' chờ bệnh viện cổ phần hóa đầu tiên

2 doanh nghiệp tư nhân lớn trong nước cùng một nhà đầu tư nước ngoài đã bày tỏ ý định trờ thành đối tác chiến lược của Bệnh viện Giao thông vận tải, ngay sau khi cơ sở này trình đề án cổ phần hóa.

Đề án cổ phần hóa Bệnh viện Giao thông vận tải vừa được đơn vị này trình lên Bộ chủ quản tuần trước. Đây là bệnh viện công lập đầu tiên được thí điểm cổ phần hóa theo chỉ đạo của Chính phủ hồi giữa năm ngoái.

Theo đó, giá trị doanh nghiệp được xác định lại là 158,5 tỷ đồng, cao hơn nhiều con số 66,8 tỷ trên sổ sách tại thời điểm 30/6/2014. Trong đó, giá trị phần vốn Nhà nước là 136,5 tỷ đồng. Với vốn điều lệ được xác định 168 tỷ (tương đương 16,8 triệu cổ phần), cơ cấu phát hành lần đầu sẽ giữ lại 30% vốn Nhà nước, 30% bán cho nhà đầu tư chiến lược, bán công khai 31,3%, còn lại bán ưu đãi cho lao động và cán bộ bệnh viện.

Trong tờ trình lên Bộ chủ quản, bệnh viện kiến nghị Bộ Giao thông xin phép Thủ tướng bán cổ phần cho cổ đông chiến lược trước IPO bằng thỏa thuận trực tiếp. Trường hợp có nhiều nhà đầu tư đăng ký và số cổ phần đặt mua lớn hơn số chào bán thì sẽ đấu giá.

Bệnh viện này đang được nâng cấp và sẽ hoàn thành trước thời điểm IPO.

Đề án xác định nhà đầu tư chiến lược phải là doanh nghiệp trong lĩnh vực đầu tư khám chữa bệnh hoặc cung cấp thiết bị y tế có số vốn điều lệ trên 100 tỷ đồng. Nếu là nhà đầu tư tài chính thì vốn điều lệ gấp 10 lần con số nêu trên. Đối tác phải cam kết không chuyển nhượng cổ phần trong 5 năm đầu. Nhà đầu tư cũng được yêu cầu cam kết bằng văn bản về việc chấp nhận lộ trình tăng vốn sau khi bệnh viện này quyết toán xây dựng cơ bản.

Sở dĩ có điều khoản này là bởi, bệnh viện đang hoàn thiện dự án xây dựng nhà điều trị 7 tầng cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại trị giá 15 triệu USD bằng nguồn vốn ODA. Do đó, quy mô vốn điều lệ sẽ tăng lên khoảng 430 tỷ đồng sau khi bổ sung phần giá trị đầu tư còn lại của dự án này.

Nguồn tin của VnExpress cho hay, Tập đoàn T&T của ông Đỗ Quang Hiển là doanh nghiệp đã thể hiện mong muốn trở thành đối tác chiến lược của bệnh viện ngành giao thông. T&T tự tin rằng, với khả năng tài chính của mình, họ sẽ hỗ trợ bệnh viện để nâng cao năng lực khám chữa bệnh đồng thời cam kết "không chuyển nhượng cổ phần sở hữu trong vòng 5 năm".

Vẫn theo nguồn tin này, nhiều khả năng tập đoàn của Bầu Hiển sẽ phải cạnh tranh với một ông lớn nội địa khác, từng lấn sân sang lĩnh vực y tế nhiều năm nay khi sở hữu bệnh viện tư nhân tầm cỡ.

Bên cạnh đó, sự kiện bệnh viện đầu tiên thí điểm cổ phần hóa không chỉ khiến các nhà đầu tư trong nước chờ đợi mà danh sách này đã xuất hiện cả đối tác nước ngoài - một doanh nghiệp cùng lĩnh vực đến từ Singapore có tên Brookline Medical.

Theo nội dung tự giới thiệu thì ngành nghề kinh doanh của công ty là khám và chữa bệnh mà chuyên môn chính là chẩn đoán và điều trị ung thư. Brookline Medical khẳng định, với năng lực tài chính và quản trị hiện có, họ sẽ đưa bệnh viện Giao thông thành cơ sở y tế hiện đại, đạt chuẩn quốc tế.

Trước đó, để đảm bào đề án nêu trên khả thi, Ban chỉ đạo cổ phần hóa mà đứng đầu là Cục trưởng Y tế (Bộ Giao thông) đã kiến nghị nhiều chính sách cho Bệnh viện Giao thông - công ty cổ phần. Cụ thể, Bệnh viện vẫn xin được áp dụng chính sách thuê đất miễn tiền đối với đơn vị hoạt động trong lĩnh vực y tế cũng như áp dụng chính sách tương tự các cơ sở thực hiện xã hội hóa có thu nhập từ hoạt động này.

Doanh nghiệp mong muốn miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 4 năm kể từ ngày có thu nhập chịu thuế và giảm 50% trong 5 năm tiếp theo. Ngoài ra, mức thuế này trong suốt thời gian hoạt động chỉ là 10%.

Bloomberg ca ngợi cổ phiếu của ngân hàng Việt Nam

Thống kê việc cổ phiếu 5 nhà băng có vốn hóa lớn nhất thị trường tăng trung bình 23% từ đầu năm, Bloomberg nhận định đang có sự phục hồi tại khu vực này  sau những khủng hoảng nợ xấu.

Sau khi so sánh kinh tế Việt Nam với "con hổ mới" tại châu Á, hãng tin Bloomberg lại vừa có bài viết ca ngợi cổ phiếu ngân hàng trên thị trường chứng khoán. Nhận định này được đưa ra trong bối cảnh thị trường nói chung đang trải qua giai đoạn khá ảm đảm, sau đợt cơ cấu danh mục của các quỹ ETF và lo ngại về các chính sách của các nền kinh tế lớn.

Dẫn lời Bill Stoops, Giám đốc đầu tư của Quỹ Dragon Capital, hãng tin này nhận định cổ phiếu của các nhà băng đã thoát đáy. "Các ngân hàng sẽ tốt hơn khi thị trường bất động sản nói riêng và nền kinh tế nói chung phục hồi. Nợ xấu cũng đang giảm, nhờ vậy họ có thể cho vay được nhiều hơn để hỗ trợ cho các doanh nghiệp", chuyên gia đến từ quỹ đầu tư đang quản lý tài sản khoảng 1,3 tỷ USD tại Việt Nam nhận định. 

Vị này cũng kể ra một vài mã cổ phiếu ngân hàng giá rẻ hấp dẫn trong thời gian tới. Trước đó, giá cổ phiếu của 5 nhà băng lớn khác trên thị trường tăng trung bình 23% trong 3 tháng, lên cao nhất kể từ năm 2013 và tăng gấp đôi mức bình quân của khu vực. 

Giá trị các cổ phiếu ngân hàng Việt Nam tăng gấp đôi bình quân trong khu vực. Ảnh: Bloomberg.

Sau khi được ghi nhận là dẫn đầu khu vực Đông Nam Á về nợ xấu cuối năm 2012, hiện các ngân hàng Việt Nam đã bắt đầu dọn dẹp bảng cân đối tài sản của mình. Niềm tin vào ngành ngân hàng phần nào cải thiện sau khi VAMC - Công ty Quản lý và Khai thác Tài sản các Tổ chức tín dụng Việt Nam - đã mua lại 123.000 tỷ đồng nợ xấu (khoảng 5,7 tỷ USD) và thị trường bất động sản có dấu hiệu phục hồi.

Nợ xấu của toàn ngành ngân hàng cũng đã giảm về 3,25% cuối năm 2014 trong khi 2 năm trước, tỷ lệ này lên tới 17% theo số liệu của nhà điều hành. VAMC được Chính phủ thành lập và đi vào hoạt động tháng 7/2013 đến nay đã mua lại nợ xấu của gần 40 ngân hàng. Công ty này dự kiến giá trị các khoản nợ này sẽ tăng lên khoảng 200.000 tỷ đồng vào cuối năm 2015.

Hiệp hội Bất động sản Việt Nam cho biết, tổng các giao dịch bất động sản tại Hà Nội trong tháng 2 đã đạt kỷ lục 1.200, nhiều gấp đôi một năm trước đó. Còn tại TP HCM, doanh số cũng đạt 1.100 giao dịch. Trong đó, tổng dư nợ cho vay bất động sản đến 31/10/2014 đạt 299.000 tỷ đồng, tăng 14% so với cuối năm 2013 theo số liệu của Bộ Xây dựng.

Theo số liệu của Bloomberg, 5 ngân hàng niêm yết lớn nhất Việt Nam đang giao dịch với P/E (hệ số giá trên thu nhập một cổ phiếu) là 1,4 trong khi của các nước trong khu vực là 1,7. Tỷ số P/E càng thấp thì lợi nhuận trên một cổ phần của công ty đó càng cao.

Ngân hàng Nhà nước cam kết sẽ đẩy mạnh việc mua bán sáp nhập một vài ngân hàng và thậm chí xóa sổ một vài cái tên trong hệ thống. Nhà điều hành dự kiến giảm số lượng ngân hàng từ 40 xuống chỉ còn 15 vào năm 2017. Nhà điều hành dự kiến năm nay sẽ có 6 cái tên tham gia sáp nhập, trong đó 2 cặp là Ngân hàng Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) - Phương Nam (Southern Bank) và Hàng Hải (Maritime Bank) - Mê Kông (Mekong Bank) đã được chấp thuận về nguyên tắc.

Mặc dù vậy, hệ thống ngân hàng Việt Nam vẫn tiềm ẩn một số rủi ro.Dù nâng triển vọng của ngành ngân hàng từ "tiêu cực" lên "ổn định" hồi tháng 12 nhưng Moody's vẫn cảnh bảo lợi nhuận vẫn dưới mức kỳ vọng do cầu tín dụng còn yếu và biên lợi nhuận ngày càng giảm. Không chỉ vậy, Fitch vẫn cho rằng nợ xấu của Việt Nam được đánh giá chưa đầy đủ và khả năng chịu thua lỗ của các ngân hàng chắc chắn kém hơn những gì họ tự báo cáo.

Dennis Lim, trưởng bộ phận tiền tệ của Templeton Emerging Markets với số tài sản 40 tỷ USD nói: "Theo dõi các ngân hàng thì húng ta vẫn phải nhìn cẩn thận một chút. Cần đảm bảo chắc chắn bảng cân đối tài sản của họ phải phản ánh đúng những vấn đề đang xảy ra".

Nhận thưởng gần trăm triệu nhờ vào môi giới nhân sự

Thay vì thông qua các công ty nhân sự để tìm ứng viên trung đến cao cấp thì nay nhiều công ty dành cả tỷ đồng để thưởng cho cá nhân nội bộ môi giới nhân sự thành công.

Chia sẻ với VnExpress.net, anh Tài làm việc tại FPT Software rất phần khởi vì năm qua, ngoài đóng góp trong công việc, anh còn giúp công ty tìm được những nhân sự có kinh nghiệm trong lĩnh vực phần mềm, đặc biệt ở những vị trí rất khó kiếm trên thị trường.

“Năm ngoái tôi nhận được tới 70 triệu đồng tiền thưởng vì giới thiệu thành công 4 nhân sự cho công ty chuyên về lập trình như Java, C++... Đây là những vị trí rất khó có nhân sự tốt, tuy nhiên, quen biết nhiều bạn bè trong ngành nên mới giới thiệu được người đúng với mong muốn của công ty. Ban đầu thì chỉ giới thiệu để họ có công việc phù hợp với chuyên môn, chứ không hề nghĩ là được nhận thưởng cao như vậy”, anh Tài nói.

Anh Tài cũng cho biết, gần đây, anh cũng đã giới thiệu thêm cho công ty vài ứng viên ở nhiều vị trí khác nhau, tuy nhiên, họ đang trong quá trình thử việc nên anh chưa nhận được mức thưởng cụ thể. “Tôi chỉ nhận được tiền thưởng khi nào ứng viên đó vượt qua được quá trình thử việc và làm chính thức cho công ty”, anh Tài nói thêm.

Không nhận được mức thưởng cao như anh Tài, nhưng Hoa, nhân viên tại công ty trong lĩnh vực chuyên về giải pháp giáo dục cho biết vừa nhận được khoản thưởng gần chục triệu đồng nhờ giới thiệu được một ứng viên ở vị trí trưởng bộ phận marketing.

“Khoản thưởng này tuy không nhiều nhưng cũng phần nào giúp tôi cảm thấy có trách nhiệm hơn với những người mà mình đã giới thiệu. Trước đây công ty tôi chỉ treo thưởng vài trăm nghìn đồng nên chẳng có ai hưởng ứng, nhưng năm nay mức thưởng  lên tới 15 triệu đồng khiến ai cũng háo hức tham gia. Chỉ cần giới thiệu được 2 ứng viên là đã có 20-30 triệu đồng”, chị Hoa nói.

Không chỉ anh Tài, chị Hoa có thêm thu nhập từ “môi giới” nhân sự nội bộ, hiện nay còn rất nhiều nhân viên trong các công ty truyền thông, giáo dục, đặc biệt là phần mềm... khá hào hứng với cách tuyển dụng này. Nhiều công ty tìm được nhân sự cấp cao tốt mà không tốn quá nhiều cho chi phí như thuê công ty "săn đầu người".

Theo thống kê của VnExpress.net, hiện nay ở khu vực TP HCM, ngoài Công ty phần mềm FPT còn có rất nhiều công ty trong lĩnh vực công nghệ đua nhau áp dụng chiêu thức tuyển dụng này như KMS, GCS, Harvey Nash, TMA, VCCorp... Mức tiền chi cho nhân viên nội bộ giới thiệu tuyển dụng cũng lên đến vài trăm triệu đồng.

Điển hình như tại VCCorp, nhân viên công ty này cho hay, năm nay để phát huy nguồn nội lực trong tuyển dụng, nâng cao hiệu quả tuyển dụng "đúng và trúng", công ty này đã khuyến khích nhân viên tìm kiếm các ứng viên tài năng gia nhập vào doanh nghiệp. Theo đó, đầu tháng 3, VCCorp đã treo thưởng 7-10 triệu đồng cho việc giới thiệu ứng viên vào vị trí phát triển sản phẩm mới của khối công nghệ nội dung.

"Đây là một công việc cực kỳ quan trọng nên chỉ khi nào ứng viên vượt qua giai đoạn thử việc và ký hợp đồng chính thức thì công ty mới trả thưởng. Nếu các năm trước công ty chỉ thưởng 500.000 đến một triệu đồng và ít người biết tới thì năm nay gửi mail rộng rãi, đặc biệt mức thưởng cao gấp 5-6 lần trước đó", nhân viên công ty này chia sẻ.

Bắt đầu sớm hơn so với VCCorp, FPT Software khởi động chương trình từ 2008, ban đầu mức thưởng cũng chỉ từ vài trăm đến triệu đồng, tuy nhiên đến nay đã lên tới 30 triệu đồng. Mới đây nhất là chương trình tìm ứng viên cho một đơn vị của FSU17 (FPT Software) tùy từng vị trí mà các cá nhân giới thiệu sẽ nhận được mức thưởng 8-30 triệu đồng. Theo đó, các vị trí được áp dụng thưởng trong chương trình, gồm: chuyên gia công nghệ (DEV3 trở lên), quản trị dự án có năng lực (PM2 trở lên), Business Analyst (BA) có kinh nghiệm (BA2 trở lên và giỏi tiếng Nhật)...

Trao đổi với VnExpress.net, Trưởng phòng nhân sự  FPT Software Tạ Thị Kim Ngân cho hay, tuyển dụng bằng cách này tỷ lệ thành công cao hơn so với các kênh tuyển dụng khác, kể cả head hunter. Bởi lẽ, nhân viên công ty hiểu rõ về nhu cầu của nội bộ, đồng thời, họ là người đánh giá tốt năng lực của các ứng viên, giúp cho việc giới thiệu và tuyển chọn nhanh và chính xác hơn. Trong khi đó, tại các công ty "săn đầu người", nhiều khi doanh nghiệp phải trả mức lương cao cho nhân viên đó nhưng năng lực lại không tương xứng, thậm chí liên tục nhảy việc.

"Chỉ tính riêng năm 2014, FSOFT đã chi gần 2 tỷ đồng phí tuyển dụng theo chương trình này. Năm nay mức treo thưởng có nhiều thay đổi so với những năm trước, công ty còn thành lập VIP Club để kết nối và tri ân các bạn cộng tác nhiệt tình và hiệu quả cho chương trình", bà Ngân nói và cho biết thêm, cứ mỗi trường hợp giới thiệu thành công đều có phí giới thiệu kèm quà tặng và được tích điểm để nhận những phần quà  có giá trị lớn hơn theo điểm tích lũy. Vị trí thưởng cao nhất thuộc về một số vị trí tuyển dụng cần thâm niên cao cũng như năng lực chuyên môn đặc biệt.

Nhận xét chung về thị trường nhân sự trong thời gian qua, một lãnh đạo phụ trách nhân sự ở TP HCM cho hay, xu hướng tuyển dụng nhân sự có tay nghề, trình độ và kinh nghiệm thông qua nhân viên nội bộ giới thiệu đang ngày càng trở thành trào lưu tại các doanh nghiệp, đặc biệt là trong các lĩnh vực đòi hỏi chuyên môn cao như phần mềm, dược phẩm.

"Tôi đánh giá đây là cách làm tiết kiệm khá nhiều chi phí cho doanh nghiệp, lại giới thiệu đúng người đúng việc. Thay vì phải trả cho các công ty săn đầu người hàng nghìn USD khi giới thiệu một nhân sự cấp trung, cao cấp thì doanh nghiệp chỉ phải trả cho nhân viên của họ vài triệu đồng", vị này đánh giá.

Tuy nhiên, ở một khía cạnh khác, ông cho biết, tuyển dụng chỉ là bước khởi đầu, việc giữ chân nhân tài mới là yếu tố quan trọng của công ty. Do vậy, để thu hút người tài, ngoài chính sách lương bổng thì doanh nghiệp cũng cần tạo môi trường tốt cho họ thể hiện và phát triển.

Mỗi ngày đón một dự án FDI từ nước Hàn Quốc

Hàn Quốc dẫn đầu trong danh sách các nước đổ vốn đầu tư trực tiếp từ Việt Nam trong 3 tháng đầu năm, với tổng mức đăng ký trên 490 triệu USD.

Thống kê của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch đầu tư) cho biết, tính  đến 20/3, tổng vốn đăng ký cấp mới và tăng thêm là 1,837 tỷ USD, bằng 55,1% so với cùng kỳ năm ngoái.  

“Trong quý I, số lượt dự án cấp mới và tăng vốn đều tăng hơn so với cùng kỳ năm 2014 nhưng tổng vốn lại giảm do không có các dự án quy mô lớn”, báo cáo nhận xét. Dự án có quy mô nhất có quy mô 300 triệu USD của Công ty TNHH Worldon (Việt Nam) thực hiện tại TP HCM với sản phẩm là hàng may mặc cao cấp.

Trong số 33 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án,  Hàn Quốc dẫn đầu với tổng vốn đầu tư đăng ký cấp mới và tăng thêm là hơn 491 triệu USD. Trong số này, có 89 dự án được cấp mới với số vốn hơn 314 triệu USD và 33 dự án tăng vốn với 177 triệu USD. Tính bình quân, mỗi ngày Hàn Quốc có một dự án cấp mới và cứ 3 ngày lại có một dự án tăng vốn tại Việt Nam.

Khác với những dự án tỷ đô mà Samsung từng thực hiện năm ngoái, dự án lớn nhất của nhà đầu tư đến từ Hàn Quốc trong ba tháng đầu năm nay chỉ ở quy mô 100 triệu USD do Cty TNHH KMW Việt Nam thực hiện tại Hà Nam trong lĩnh vực sản xuất thiết bị viễn thông, đèn LED chiếu sáng.

Nhật Bản đứng vị trí thứ 3 trong danh mục này với tổng vốn đầu tư đăng ký cấp mới và tăng thêm là 294,36 triệu USD, chiếm 16% tổng vốn đầu tư. Trong khi đó các nhà đầu tư có trụ sở tại Đảo Virgin (Anh) đứng thứ hai với tổng vốn 351,59 triệu USD, chiếm 19,1%.

Xét theo lĩnh vực, công nghiệp chế biến, chế tạo là thu hút được nhiều sự quan tâm của nhà đầu tư nước ngoài với 115 dự án, góp hơn 1,4 tỷ USD và chiếm 76,6%.  Kinh doanh bất động sản đứng thứ hai với tổng vốn đầu tư 202,93 triệu USD, chiếm 11% tổng vốn đầu tư. Đứng thứ 3 là lĩnh vực Bán buôn bán lẻ sửa chữa với 123 triệu trong 38 dự án đầu tư.

Giá bán buôn sữa trẻ em không quá 417.000 đồng cho hộp

Bộ Tài chính khuyến nghị người tiêu dùng mua một số sản phẩm sữa trẻ em dưới 6 tuổi của 2 công ty Nestle và Friesland Campina với giá dao động trong khoảng 169.000 - 461.000 đồng một hộp.

Cụ thể, theo văn bản gửi tới các Sở Tài chính địa phương, kể từ 1/4 tới, cơ quan này chính thức công khai giá bán buôn tối đa và giá kê khai đối với 10 sản phẩm sữa bột trẻ em dưới 6 tuổi của 2 hãng Nestle và Friesland Campina. Đồng thời cơ quan này cũng đưa ra mức giá bán lẻ khuyến nghị để người tiêu dùng tham khảo, khi mua sữa tại các đại lý. Mức cụ thể như sau:

STT	Tên sản phẩm	Trọng lượng	Giá bán buôn tối đa	Giá kê khai	Giá bán lẻ  khuyến nghị
Công ty TNHH Nestle Việt Nam
1	S-26 Gold	400g	208.725	208.725	240.000
Công ty TNHH FrieslandCampina Việt Nam
2	Dutch Baby Mau lớn Gold 0-6	400g	152.625	152.625	169.417
3	Dutch Baby Mau lớn Gold 0-6	900g	152.625	152.625	339.000
4	Dutch Baby Tập đi Gold 6-12	900g	298.083	298.083	330.833
5	Dutch Baby Tò mò Gold 1-2	900g	262.083	262.083	290.917
6	Dutch Baby Tò mò Gold 1-2	1500g	406.333	406.333	451.000
7	Dutch Baby Khám phá Gold 2-4	900g	259.167	259.167	287.667
8	Dutch Baby Khám phá Gold 2-4	1500g	399.500	399.500	443.500
9	Dutch Baby Sáng tạo Gold 4-6	900g	250.000	250.000	277.500
10	Dutch Baby Sáng tạo Gold 4-6	1500g	415.167	415.167	460.833

Đơn vị: đồng / hộp, Giá đã bao gồm VAT

Việc công bố nêu trên được Bộ Tài chính đưa ra nhằm tăng cường kiểm soát giá bán đối với các sản phẩm sữa trẻ em. Đây là cơ sở để các sở Tài chính địa phương kiểm tra, rà soát xác định, kê khai giá bán lẻ của các tổ chức, cá nhân kinh doanh trên địa bàn.

Trước đó, vào cuối năm 2014, Bộ Tài chính biết sẽ tiếp tục áp dụng biện pháp quy định giá tối đa đối với sữa dành cho trẻ em dưới 6 tuổi. Cơ quan này cũng đã công bố giá tối đa và giá đăng ký của 606 sản phẩm sữa có liên quan. Trước khi hết thời hạn áp dụng biện pháp giá trần (hết ngày 31/5 tới), Bộ Tài chính sẽ cùng cơ cơ quan, địa phương... đánh giá kết quả thực hiện biện pháp bình ổn giá và đề xuất biện pháp áp dụng cho thời gian tiếp theo.

Trần giá sữa dành cho trẻ dưới 6 tuổi chính thức được áp dụng từ đầu tháng 6/2014 sau khi cơ quan quản lý cho rằng một số doanh nghiệp tăng giá bán chưa phù hợp. Sau khi chính sách này có hiệu lực, nhiều sản phẩm sữa giảm giá bán vài chục nghìn mỗi hộp, thậm chí một số loại giảm gần 200.000 đồng.

EVN mất thế độc quyền mua bán điện

Tại Hội thảo "Thiết kế chi tiết thị trường bán buôn điện cạnh tranh" tổ chức ngày 25/3, Cục trưởng Nguyễn Anh Tuấn cho biết sau hơn 2 năm vận hành phát điện cạnh tranh, bên mua điện duy nhất vẫn là Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) thông qua một công ty mua bán điện khiến mức giá chào trên thị trường chưa hấp dẫn.

Cục Điều tiết Điện lực (Bộ Công Thương) cho biết, ngoài 5 Tổng công ty điện lực, các khách hàng lớn đấu trực tiếp vào lưới điện truyền tải cũng có cơ hội tham gia thị trường điện bán buôn.

"Để bảo đảm tính cạnh tranh, tại thị trường bán buôn điện cạnh tranh sẽ mở rộng hơn các đối tượng này", ông Tuấn cho biết.

Theo đó, trước mắt sẽ có 5 Tổng công ty điện lực trực tiếp mua điện và bán cho các khách hàng. Ngoài ra, các khách hàng lớn đấu trực tiếp vào lưới điện truyền tải cũng sẽ có cơ hội tham gia thị trường điện bán buôn, được tự do lựa chọn đối tác ký hợp đồng hoặc mua bán điện trên thị trường điện giao ngay.

Theo đánh giá của Bộ Công Thương, khi nâng cấp độ cho thị trường điện sẽ cải thiện nguồn tài chính ngành điện, chất lượng cũng tăng lên, đặc biệt giá bán lẻ sẽ hợp lý trên quy luật cung cầu thực tế.

Tuy nhiên, Cục Điều tiết Điện lực cũng cho biết một số hạn chế ngành điện gặp phải hiện nay như: cơ sở hạ tầng kỹ thuật, trình độ quản lý, năng lực cán bộ... Dù vậy, cơ quan này khẳng định thị trường bán buôn điện cạnh tranh vẫn được vận hành theo đúng tiến độ.

Theo lộ trình, thị trường điện Việt Nam sẽ được hình thành và phát triển theo 3 cấp độ. Phát điện cạnh tranh (2005-2014), bán buôn cạnh tranh (2015-2022) và bán lẻ cạnh tranh (sau 2022). Hiện Việt Nam ở bước cuối cùng của thị trường phát điện cạnh tranh và sắp sang giai đoạn bán buôn cạnh tranh.

Sau 2 năm đi vào hoạt động chính thức, thị trường phát điện cạnh tranh Việt Nam đã thể hiện nhiều mặt tích cực như tạo ra sự cạnh tranh giữa các đơn vị phát điện, thúc đẩy các nhà máy chủ động nâng cao hiệu quả, giảm chi phí… Tuy nhiên, thực tế tỷ lệ các nhà máy điện trực tiếp tham gia thị trường tăng chậm, làm giảm tính cạnh tranh và minh bạch trong vận hành.

Trung Quốc đe dọa về quyền lực kinh tế Mỹ

3 tổ chức tín dụng với số vốn tối thiểu 190 tỷ USD do Trung Quốc sáng lập đang được hình thành. 

7 thập kỷ sau Thế chiến II, cấu trúc kinh tế thế giới do Mỹ tạo ra đang lung lay dữ dội, khi Trung Quốc tìm mọi cách gia tăng ảnh hưởng

Một trong số chúng được ví như Kế hoạch Marshall - chương trình tái thiết châu Âu mà Mỹ tạo ra sau Đại chiến Thế giới II. Cũng trong năm nay, đồng NDT của Trung Quốc có thể được Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đưa vào danh sách đồng tiền dự trữ chính thức, công nhận việc tiền tệ này ngày càng phổ biến trong thương mại và tài chính thế giới.

Quyền lực của Trung Quốc đang ngày càng mở rộng vài thập kỷ qua, do tăng trưởng kinh tế nhanh giúp họ dễ dàng tiếp cận các nguồn lực thế giới. Hàng xuất khẩu của Trung Quốc ngày càng chiếm thị phần lớn trên toàn cầu. Và tài chính dồi dào giúp họ có khả năng mua sắm và cho vay lớn. Giờ đây, việc hình thành các tổ chức cho vay quốc tế đang làm đòn bẩy cho ảnh hưởng kinh tế của Trung Quốc, khi ngày càng nhiều đồng minh của Mỹ ủng hộ sáng kiến của Trung Quốc.

Tổng thống Mỹ - Barrack Obama và Chủ tichjTrung Quốc - Tập Cận Bình trong một cuộc gặp năm ngoái. Ảnh: AP

"Đây là sự khởi đầu cho thời kỳ Trung Quốc đóng vai trò lớn hơn trong các vấn đề toàn cầu", Jim O’Neill - nhà kinh tế học tại Goldman Sachs cho biết. Ông cũng chính là người đặt ra khái niệm nhóm nước mới nổi BRIC năm 2001, để chỉ quyền lực kinh tế ngày càng tăng của Brazil, Nga, Ấn Độ và Trung Quốc.

Tầm nhìn của Chủ tịch Trung Quốc - Tập Cận Bình là đạt được vị thế siêu cường như Mỹ. Mục tiêu này đã được hậu thuẫn đáng kể trong tháng này, khi Anh, Đức, Pháp và Italy đều nộp đơn xin gia nhập Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB) do Trung Quốc sáng lập. Nhà băng này có vốn điều lệ 100 tỷ USD.

Canada cũng đang cân nhắc gia nhập. Nếu việc này xảy ra, Mỹ và Nhật Bản sẽ là hai quốc gia còn lại trong nhóm G7 nằm ngoài AIIB, do vẫn còn lo ngại tiêu chuẩn quản trị của ngân hàng này. Một quan chức giấu tên tại Australia cho biết tuần này, nội các Australia cũng đã thông qua đề xuất gia nhập AIIB. Tuy nhiên, quyết định này chưa được công bố.

"Vị thế kinh tế ngày càng lớn của Trung Quốc đóng vai trò là một lực kéo, buộc cấu trúc kinh tế thế giới hiện tại phải đáp ứng. AIIB đã cho Mỹ thấy phần lớn cộng đồng quốc tế ủng hộ tham vọng của Trung Quốc - dần lấn át quyền lực của Mỹ, ít nhất là trong vấn đề kinh tế", James Laurenceson - Phó giám đốc Viện nghiên cứu Quan hệ Trung Quốc - Australia cho biết.

Các tổ chức cho vay khác do Trung Quốc sáng lập - gồm một ngân hàng vốn 50 tỷ USD hợp tác với các nước BRIC và một quỹ 40 tỷ USD nhằm hồi sinh Con đường Tơ lụa - cũng đang được thiết lập nhằm thay đổi các tổ chức tài chính hiện tại và phản ánh tốt hơn tình hình kinh tế toàn cầu.

Điểm mấu chốt là suốt 4 năm qua, Mỹ đã không thể thay đổi cấu trúc sở hữu của IMF, nhằm giúp các nước đang phát triển có nhiều quyền lực hơn và đưa Trung Quốc thành thành viên lớn thứ ba IMF, từ thứ 6 hiện nay. Quốc hội Mỹ không chấp thuận việc này, dù Nhà Trắng và các nước khác đã xuôi theo.

Mỹ vẫn còn quyền quyết định lớn tại IMF và Ngân hàng Thế giới (WB), đặc biệt là quyền chỉ định Chủ tịch WB. Cả hai tổ chức này đều đang trở nên không có tính đại diện và quy mô nhỏ so với nhu cầu họ cần đáp ứng.

"Bi kịch thực sự là, so với hàng tỷ USD chúng tôi chi cho quốc phòng để hỗ trợ quyền lực cho Mỹ, Quốc hội lại đập tan các nỗ lực đó bằng cách từ chối cải tổ IMF. Họ đã không thể ngăn Trung Quốc gia tăng vai trò trong kinh tế toàn cầu", David Loevinger - cựu điều phối viên cấp cao tại Bộ Tài chính Mỹ phụ trách các vấn đề về Trung Quốc cho biết.

Một phần nguyên nhân khiến Trung Quốc thành lập nhiều tổ chức tài chính là làm lợi cho chính kinh tế nước mình. Với gần 4.000 tỷ USD dự trữ ngoại hối đang cho lợi nhuận thấp, "họ coi đây là cơ hội cải thiện lợi nhuận tốt, so với lãi suất trái phiếu Mỹ hiện tại", Nicholas Lardy - nhà nghiên cứu cấp tại tại Viện Kinh tế học quốc tế Peterson cho biết.

Còn Andrew Polk - nhà kinh tế học tại Conference Board thì cho rằng mục đích của Trung Quốc là "đốt nóng các thị trường", để có thể tăng xuất khẩu công nghiệp. Trung Quốc đang có kế hoạch dùng 40 tỷ USD hồi sinh Con đường Tơ lụa giữa châu Á và châu Âu. Ý tưởng này đã được ông Tập Cận Bình nêu ra trong một bài phát biểu tại Kazakhstan năm 2013. Kế hoạch chi tiết có thể được công bố trong Diễn đàn châu Á Bác Ngao diễn ra từ ngày mai tại Trung Quốc.

Trong khi đó, ý tưởng về Ngân hàng Phát triển Mới của nhóm BRICS (gồm cả Nam Phi) được công bố tháng 7 năm ngoái. Ngân hàng này sẽ có trụ sở tại Thượng Hải với số vốn ban đầu 50 tỷ USD. Đây là cột trụ thứ 3 của Trung Quốc trong việc thiết kế cấu trúc kinh tế toàn cầu với nước này làm trung tâm.

Việc Trung Quốc gia tăng tầm ảnh hưởng cũng được nhận thấy rõ tại các tổ chức hiện nay. IMF cuối năm nay sẽ thực hiện cuộc đánh giá lần 2 trong một thập kỷ với rổ tiền tệ của các nước thành viên, nhằm chọn ra tiền tệ dự trữ của họ. Tuần này, Chủ tịch IMF - bà Christine Lagarde cũng cho biết NDT "rõ ràng đã thuộc về" rổ tiền tệ và quỹ này sẽ làm việc thêm với Trung Quốc về vấn đề này.

Những năm gần đây, người Trung Quốc ngày càng nắm vị trí cao trong WB và IMF. Tại WB, Trung Quốc năm ngoái cũng đóng góp gần gấp đôi cho một quỹ hỗ trợ các quốc gia nghèo nhất thế giới.

Để thu hút các nước tham gia AIIB, Trung Quốc đã đề xuất bỏ quyền phủ quyết tại tổ chức này, theo Wall Street Journal. Vì các nước châu Âu luôn đòi hỏi minh bạch trong đàm phán, Trung Quốc có quyền phủ quyết sẽ đi ngược lại mong muốn của các quốc gia này.

Dù vậy, điều hành các tổ chức này hoạt động thành công sẽ khó khăn hơn nhiều so với sáng lập, George Magnus - cố vấn kinh tế độc lập tại UBS cho biết. Các cuộc điều tra với nhiều dự án của Trung Quốc ở nước ngoài "đã để lại ấn tượng về sự lãng phí, phân bổ kém, quản trị nghèo nàn và tiêu chuẩn cũng như lợi nhuận yếu", ông cho biết.

Lardy thì nhận xét các lo ngại này sẽ được gỡ bỏ, và Trung Quốc có thể tuân theo cam kết chuẩn mực cao. "Họ cần thành công mà. Họ sẽ không muốn ném 50 tỷ USD dự trữ ngoại hối vào các dự án tham nhũng cao đâu", ông nói.

Yu Yongding - cựu cố vấn kinh tế tại Ngân hàng Trung ương Trung Quốc cho rằng: "Người Mỹ cần học cách xử sự khiêm tốn hơn để duy trì vị thế lãnh đạo trong kinh tế toàn cầu. Thế giới giờ đã khác rồi".