Nhà đầu tư châu Á chi 40 tỷ USD vô bất động sản nước ngoài

Giới đầu tư châu Á đã có một năm 2014 ấn tượng với số vốn dịch chuyển ra nước ngoài trong lĩnh vực bất động sản đạt mức 40 tỷ USD, tăng 23% so với năm 2013, theo CBRE.

Các tập đoàn bảo hiểm từ Trung Quốc và Đài Loan và các công ty bất động sản đến từ Đại Lục đã tăng cường rót vốn vào bất động sản ở nước ngoài (hầu hết đều là các hình thức đầu tư mới nổi) trong năm vừa qua.

Chiến lược mới mẻ này bắt đầu thay đổi khi các nhà đầu tư muốn thoát khỏi các thị trường cửa ngõ truyền thống. Các nhà đầu tư bất động sản xuyên quốc gia tại khu vực châu Á đã từng bước đa dạng hóa hạng mục đầu tư, tập trung nhiều hơn vào khách sạn và khu công nghiệp, trong khi văn phòng vẫn chiếm ưu thế.

Dòng vốn đầu tư châu Á tiếp tục chảy mạnh vào khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi, lên đến 13,7 tỷ USD, bằng với con số của năm 2013. Đầu tư châu Á tại các khu vực khác có sự tăng trưởng đáng kể: Mỹ tăng 20% so với cùng kỳ năm trước, khu vực Thái Bình Dương tăng 33% và tại châu Á là 58%. Tại châu Á, Nhật Bản là điểm đến hàng đầu của các nhà đầu tư, tiếp theo là Trung Quốc.

Giám đốc Cấp cao Bộ phận Nghiên cứu CBRE châu Á, Ada Choi cho biết: "Đầu tư ra nước ngoài của châu Á trong cả năm 2014 vượt mức 2013, đây là năm thứ 2 liên tiếp khu vực này đạt mức cao kỷ lục".

Các nhà đầu tư châu Á đang quan tâm đến bất động sản Mỹ, Thái Bình Dương bên cạnh thị trường châu Á, Âu, Phi và Trung Đông. Ảnh: arch.columbia.edu

Theo chuyên gia này, Singapore vẫn giữ vững vị trí hàng đầu trong nguồn vốn đầu tư ra bên ngoài, hai vị trí liền kề phía sau thuộc về Trung Quốc và Hong Kong. Cả ba thị trường này đều cho thấy sự tăng trưởng trong nguồn vốn đầu tư ra nước ngoài.

Các nhà đầu tư Singapore tìm kiếm ở bên ngoài vì sức ép của thị trường nội địa và sự thiếu hụt các tài sản có thể đầu tư. Trong khi tăng trưởng đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc lại bị chi phối bởi sự xuất hiện của các nguồn vốn bất động sản mới, đặc biệt các công ty bảo hiểm tìm cách phân bổ nhiều hơn vào bất động sản dưới nhiều quy tắc thoáng hơn.

Nhà đầu tư bất động sản Trung Quốc trở nên năng động hơn tại các thị trường quốc tế. Bên cạnh việc đầu tư trực tiếp, các quỹ đầu tư châu Á có thâm niên từ Hàn Quốc và Nhật Bản đang mở rộng mức độ ảnh hưởng thông qua các quỹ gián tiếp và hội giao dịch. Các nguồn vốn như thế này sẽ tiếp tục tăng trưởng, nhưng sự xuất hiện của các dòng vốn đầu tư mới như các công ty bảo hiểm của Trung Quốc và Đài Loan sẽ để lại nhiều cột mốc quan trọng trên thị trường bất động sản toàn cầu trong một vài năm tới.

CBRE đánh giá, có sự thay đổi trong các loại tài sản mà các nhà đầu tư châu Á đặc biệt quan tâm. Bằng cách tìm kiếm các thị trường mới và những loại tài sản đa dạng, các nhà đầu tư châu Á có thể để bảo đảm năng suất tốt hơn và ít phải đối mặt với sự cạnh tranh từ các đối thủ khác.

Tỷ phú Li Ka-shing đã mua lại O2

Công ty Hutchison Whampoa của người giàu nhì châu Á đã chấp thuận mua nhà mạng Anh - O2 để xây dựng hãng dịch vụ di động lớn nhất nước này.

Thương vụ trên có giá 10,25 tỷ bảng (15,3 tỷ USD), với 9,25 tỷ bảng ban đầu bằng tiền mặt. Phần còn lại sẽ được trả khi một số mục tiêu tài chính khác được đáp ứng, Telefonica - công ty mẹ tại Tây Ban Nha của O2 cho biết. Hôm qua, O2 thông báo các thủ tục để giới chức chấp thuận thương vụ này có thể mất khoảng một năm. Trong khi đó, Telefonica kỳ vọng thương vụ sẽ hoàn tất vào tháng 6/2016.

Cổ phiếu Hutchison đã tăng giá trên sàn Hong Kong (Trung Quốc), khi thương vụ trên được công bố chỉ sau 2 tháng đàm phán. Việc này sẽ mở đường cho Hutchison sáp nhập mạng di động Three hiện tại với O2 để tạo thành nhà mạng lớn nhất Anh với hơn 30 triệu thuê bao. Viễn thông đang là trọng tâm của tỷ phú, khi ông chú trọng vào các mảng kinh doanh phục vụ nhu cầu cơ bản của người dân, nhằm đảm bảo nguồn thu ổn định cho Hutchison trong mọi tình hình kinh tế.

Một cửa hàng của O2 tại Anh. Ảnh: Bloomberg

"Hutchison đang tiếp tục tham gia vào các mảng kinh doanh liên quan đến nhu cầu thiết yếu của con người. Họ sẽ tiếp tục mua, rồi đến khi những mảng này bão hòa, họ có thể tái cấu trúc hoặc tách riêng chúng", Ben Kwong - Giám đốc hãng môi giới KGI Asia cho biết. Viễn thông năm ngoái là mảng đóng góp doanh thu lớn nhì cho Hutchison, sau bán lẻ, số liệu của Bloomberg cho biết.

Li Ka-shing - Chủ tịch 86 tuổi của Hutchison đang cải tổ đế chế kinh doanh trước khi giao quyền lại cho con trai cả Victor Li. Ông đang sáp nhập 2 công ty lớn nhất của mình và lên kế hoạch tách riêng mảng bất động sản trong năm nay.

Hutchison cũng đang theo đuổi nhiều thương vụ khác khi các hãng viễn thông châu Âu đang có sáp nhập để có quyền định giá lớn hơn trong bối cảnh kinh tế khó khăn. Theo một nguồn tin thân cận, tại Italy, Hutchison cũng đang đàm phán sáp nhập mảng di động tại đây với VimpelCom.

Chủ tịch Galaxy Studio ứng cử vô HĐQT REE

Bà Đinh Thị Hoa, người sở hữu Galaxy Studio và Galaxy ME sẽ tham gia vào Hội đồng quản trị REE nếu được cổ đông thông qua trong đại hội sắp tới.

Sau khi có thông tin ông Dominic Srciven xin từ nhiệm chức danh thành viên Hội đồng quản trị tại Công ty cổ phần Cơ điện lạnh (REE), mới đây, trong tài liệu chuẩn bị cho đại hội cổ đông vào 27/3, doanh nghiệp này đã đề xuất bà Đinh Thị Hoa (Chủ tịch Galaxy Studio) ứng cử vào vị trí này.

Báo cáo của REE cũng cho biết, công ty đã kiểm tra và xác nhận ứng viên nêu trên đủ tiêu chuẩn và điều kiện tham gia vào Hội đồng quản trị cho nhiệm kỳ 2013-2017.

Bà Hoa sinh năm 1961 tại Hà Nội, tốt nghiệp cử nhân Khoa học chính trị và Báo chí  Đại học Moscow State (Nga) và thạc sĩ Quản trị Kinh doanh Trường Harvard Business School (Mỹ).

Bà đang là Chủ tịch Công ty cổ phần phim Thiên Ngân (Galaxy Studio) và Công ty cổ phần truyền thông giải trí Galaxy (Galaxy ME). Đây là 2 công ty lớn trong lĩnh vực sản xuất phim, chiếu phim cũng như xuất bản, truyền thông. Ngoài ra, bà Hoa còn là thành viên Hội đồng quản trị độc lập của Ngân hàng ACB và Phó chủ tịch Chứng khoán Thiên Việt (TVS).

Lý Quang Diệu - một nhà kinh tế học thực dụng

Sống thực tế, kiên định với những gì mình tin là đúng và có lợi cho đất nước, ông cũng sẵn sàng lắng nghe lời khuyên của người có kinh nghiệm, học hỏi những điều tốt khắp nơi để mang về áp dụng ở Singapore.

Cố Thủ tướng Lý Quang Diệu là người không ngại thách thức những tư tưởng vốn đã trở nên quen thuộc và không cần thỏa hiệp với những lý thuyết giáo điều. Đến tận cuối đời, ông vẫn tin tưởng, kiên định với việc chấp nhận và thích ứng hoàn cảnh khó khăn trong một thế giới luôn thay đổi. Để làm mới nhãn quan của mình, ông liên tục tìm lời khuyên, nghe quan điểm của các chuyên gia, nhà học thuật, các chính trị gia, nhà báo thậm chí ngay cả những người dân trên đường phố.

Dù nghe nhiều và chứng kiến nhiều cuộc tranh luận, ông không bao giờ để bản thân mình bị "lung lay" nếu chưa tìm ra được điều mà ông tuyệt đối tin tưởng, rằng điều đó tốt cho lợi ích dài hạn của người dân trên đất nước. Một trong những bằng chứng rõ rệt cho tính cách này là sân bay Changi - biểu tượng của đất nước Singapore mới giàu mạnh hiện nay.

Khi Singapore muốn mở rộng sân bay vào đầu năm 1970, một nhà tư vấn hàng không của Anh đề xuất bổ sung đường băng cho sân bay sẵn có ở Paya Lebar. Lý do mà công ty đưa ra là việc nới rộng, thay vì xây mới, sẽ giảm thiểu số tiền giải phóng mặt bằng, quỹ đất phải sử dụng. Nội các Singapore chấp nhận đề xuất trên, nhưng Thủ tướng Lý Quang Diệu vẫn đề nghị một công ty tư vấn khác của Mỹ đánh giá lại, sau đó tổ chức thêm một cuộc nghiên cứu khác nữa..

Cả hai nghiên cứu sau cho ra kết quả nên ở lại sân bay cũ và mở rộng nó. Nhưng vị Thủ tướng vẫn không hài lòng. Ông nói rằng việc giữ nguyên sân bay hiện tại không chắc là khôn ngoan với sự bền vững của Singapore về mặt dài hạn. Ông nhắc lại một bài học trên đường đời của mình: "Tôi từng đến sân bay Logan ở Boston và ấn tượng mạnh về tiếng ồn của những chiếc máy bay đi lên đi xuống. Nếu chúng ta mở rộng sân bay ở Paya Lebar, trung tâm Singapore sẽ phải chịu đựng ô nhiễm tiếng ồn trong nhiều năm tới.

Cuối cùng, ông chọn Chủ tịch của cơ quan Cảng Singapore, ông Howe Yoon Chong, người vốn nổi tiếng vì tính cách mạnh mẽ - yêu cầu thực hiện cuộc nghiên cứu cuối cùng. Người này đã trả lời ông rằng phương án sân bay Changi là có thể thực hiện được.

Sau đó, bất chấp cuộc khủng hoảng dầu lửa năm 1973, Thủ tướng Lý Quang Diệu vẫn đặt cược một tỷ USD vào canh bạc sân bay Changi năm 1975. Đây là dự án mạo hiểm vì ông sẽ phải san phẳng nhiều tòa nhà, di chuyển hàng nghìn ngôi mộ, cải tạo nhiều khu vực đầm lầy, lấy đất lấn biển tại một số khu vực. Thời gian xây sân bay lúc đầu dự định là 10 năm, nhưng do tính cấp thiết đã rút gọn lại, buộc phải làm xong trong 6 năm.

Cuối cùng, quyết định của Thủ tướng Lý Quang Diệu đã mang lại quả ngọt. Ngày nay, sân bay Changi là một trung tâm du lịch, hàng không và điểm đến hấp dẫn của đảo quốc Sư tử.

Thử nghiệm: Liệu cách này có phù hợp với chúng ta?

Cách ông Lý Quang Diệu biến những câu chuyện không thể thành có thể, cách tiếp cận thực dụng, quyết tâm với tầm nhìn dài hạn đã giúp Singapore tồn tại và phát triển, ngay cả khi phương pháp ông làm dường như đi ngược lại những nguyên tắc thông thường.

"Tại một quốc gia đang phát triển, các bạn cần một lãnh đạo - người không chỉ thấu hiểu những cuộc tranh luận giữa các bên đối lập, mà còn phải nói được vào lúc kết luận rằng 'Hãy xem, trong trường hợp của chúng ta, cái nào có hiệu quả. Bất kể người Anh, người Australia, người New Zealand làm như thế nào. Đây là Singapore. Liệu cách này có hiệu quả ở đây?", ông nói.

Đã nhiều lần, ông chứng minh khả năng nhìn xuyên thấu của một người giàu kinh nghiệm, có thể vượt lên trên mọi định kiến, thành kiến. Khi còn trẻ, ông từng đọc về chủ nghĩa xã hội Fabian, một dạng làm chính quyền mà ông đặc biệt say mê trong quãng thời gian học đại học ở Anh, đến nỗi trong nhiều năm liền ông đăng ký mua tạp chí về chủ đề này để học hỏi.

Tuy nhiên, ông nhận ra rằng những lý thuyết này có thể không hiệu quả khi áp dụng vào thực tế. "Chúng ta phải sống trong một thế giới như nó vốn có, không phải thế giới mà chúng ta muốn có". Đó là một câu nói của ông mà sau này trở nên nổi tiếng.

Trong những năm đầu khi xây dựng đất nước, để phản biện lại lý thuyết đang thịnh hành thời điểm đó là các tập đoàn đa quốc gia không khác nào những tên thực dân kiểu mới - vốn chỉ chăm chăm hút sạch tài nguyên đất, lao động và khoáng sản giá rẻ của một quốc gia, Lý Quang Diệu đã làm điều ngược lại. Ông trải thảm đỏ mời các nhà đầu tư nước ngoài bằng chính sách thuế, tài chính hấp dẫn. Người đưa ra lời khuyên cho ông là nhà kinh tế Albert Winsemius đến từ Hà Lan. Bài giảng "các công ty châu Âu và Mỹ hoạt động như thế nào" của vị chuyên gia đã cho Lý Quang Diệu nhìn thấy tương lai của Singapore khi đất nước này kết nối vào hệ thống thương mại, đầu tư toàn cầu thông qua các công ty đa quốc gia, sử dụng chính mong muốn và lợi nhuận của họ.

Sau này, cố Thủ tướng giải thích lại một cách giản dị: "Câu hỏi đặt ra là làm thế nào để kiếm sống, làm thế nào để tồn tại. Đó không phải là những câu hỏi kinh tế mang tính lý thuyết suông. Đó là vấn đề sống hay chết của hai triệu con người".

Nhìn lại, ông Lý Quang Diệu tin rằng duy trì lập trường thực dụng đã đảm bảo sự tồn tại cho Singapore lẫn sự phát triển như ngày hôm nay. Ông nói: "Nếu có một công thức cho sự thành công của chúng tôi, đó là chúng tôi đã liên tục học hỏi cách giải quyết mọi việc, làm thế nào để mọi thứ ngày một tốt hơn. Bài thử nghiệm tôi áp dụng vào mọi lý thuyết, mọi mô hình là liệu nó có hiệu quả ở đây không? Đó là bí quyết vàng luôn tồn tại trong văn phòng của tôi trong suốt những năm qua. Nếu một lý thuyết mang ra thử nghiệm không hiệu quả, hoặc kết quả tồi, tôi sẽ không mất thời gian và tài nguyên vào nó nữa".

Cú nhảy niềm tin

Sống thực tế không có nghĩa là hoàn toàn vận hành theo lối an toàn. Trái ngược lại, Lý Quang Diệu luôn không ngừng nghỉ trong việc cải tiến và biến những hoàn cảnh khó khăn thành cơ hội. Nhiều cuộc thử nghiệm có thể sai, ông nói, "nhưng điều tối quan trọng là không được e ngại cải cách".

Ông Peter Ho, người từng là chịu trách nhiệm về dịch vụ công ích của Singapore cho biết trong những năm đầu của Singapore, nhiều quyết sách đã được đưa ra mà căn cứ của nó không có gì hơn là dựa vào niềm tin.

"Xây cảng container đầu tiên ở Tanjong Pagar lại là quyết định liều lĩnh. Vì thời điểm đó, chưa có ai chứng minh rằng container là một phương pháp vận chuyển tốt. Nhưng Thủ tướng Lý Quang Diệu đã cho người phụ trách vấn đề này quyền hạn để biến nó thành hiện thực.

Ông Ho nói tiếp: "Trên thực tế, mong muốn thử nghiệm mọi thứ đã sinh ra một thế hệ các doanh nhân Singapore có khả năng biến những con số 0 trở thành những biểu tượng của Singapore ngày nay như hãng hàng không Singapore Airlines, Ngân hàng DBS, công ty ST Engineering, Sân bay Changi, công ty Singtel, và nhiều thứ khác. Hệ thống máy tính hóa quốc gia cũng là một ví dụ. Do Bộ Quốc phòng khởi xướng, nay hệ thống này đã làm biến đổi Singapore.

Đứng trên vai kẻ khác

Lý Quang Diệu luôn đưa ra các giải pháp bằng cách rút ra bài học từ những kinh nghiệm của nước khác hoặc nhờ tư vấn của chuyên gia. Không nhất thiết phải sáng tạo lại bánh xe, ông luôn lặp đi lặp lại câu nói này.

Trong các chuyến công tác của mình, ông luôn để ý, quan sát xem một xã hội, một chính quyền hoạt động như thế nào, điểm tốt ở đâu. Từ đó ông có những ghi chép lại về mọi  thứ để mang về áp dụng, ví dụ loại cây nào có thể mang về trồng ở Singapore, ngành công nghiệp nào có thể xây dựng ở Singapore.

Cũng nhờ cách này, ông xây dựng các biện pháp ngăn chặn ô nhiễm không khí tại đất nước của mình. Khi đến Boston năm 1970, ông nhìn thấy những dòng xe nối đuôi nhau trước cửa các garage chờ đến lượt kiểm tra. Sau đó ông về nước và thiết kế hệ thống kiểm tra phương tiện. Khi đến Nhật và chứng kiến căn bệnh Minamata vì ô nhiễm năm 1970, ông đã dời các khu công nghiệp xa ra khỏi khu dân cư.

"Tôi thích đứng trên vai người khác, những người đã đi trước chúng ta", ông nói.

Khi gặp khó khăn, ông Lý Quang Diệu sẵn sàng nhận lời khuyên của những người có kinh nghiệm, bất kể việc họ đến từ đâu. Ví dụ, khi Singapore trong tình huống cấp bách cần xây dựng ngay lập tức lực lượng quốc phòng để phòng ngừa nguy cơ bạo loạn từ nhóm Malay Ultras năm 1965, Ấn Độ và Ai Cập đã không phản hồi đề nghị giúp đỡ. Trong tình huống này, ông Lý Quang Diệu đã quay sang phía người Israel. Mặc dù vậy, khi nhóm quân Israel đầu tiên đến Singapore vào tháng 11 năm đó, giới chức Singapore giới thiệu họ là "người Mexico" để tránh gây chú ý.

Cải cách hệ thống tài chính

Trong suốt nhiều năm liền, ông nổi tiếng với những quy định nghiêm khắc về hệ thống tài chính và trong việc bảo hộ các ngân hàng nội. Cho đến khi cuộc khủng hoảng tài chính châu Á nổ ra giai đoạn 1997 - 1998.

Ông Heng Swee Keat, người lúc đó Thư ký riêng của ông Lý Quang Diệu nhớ lại: "Những quy định nghiêm ngặt của chúng tôi từng thích hợp trong quá khứ, nhưng trong bối cảnh tăng trưởng chậm lại, các ngân hàng gặp khó khăn, ông Lý Quang Diệu đã quả quyết rằng Singapore cần phải thay đổi".

Khi đó, Lý Quang Diệu là Bộ trưởng cấp cao, đã mang đến cho Thủ tướng Ngô Tác Đống một bản kế hoạch, thuyết phục ông này làm theo. Bản kế hoạch này sau đó đã mang đến những thay đổi quan trọng về mặt chính sách và hệ thống tài chính Singapore.

Trong bài phỏng vấn năm 1999, ông Lý Quang Diệu đã nói: "Nếu chính phủ làm theo cách mà tôi đã làm cách đây 30 năm là bảo hộ ngân hàng nội, thì các ngân hàng nay đã gặp rắc rối. Chúng ta ngày nay đang ở một đất nước có sự hiện diện của 200 ngân hàng lớn nhất và cạnh tranh nhất thế giới. Do đó điều cần làm là cải thiện khả năng cạnh tranh của mình, nếu không sẽ giống như New Zealand, nơi tất cả các ngân hàng địa phương đã bị sang tên đổi chủ và về tay người nước ngoài".

Ông Heng nói tiếp: "Nếu ông Lý Quang Diệu không áp dụng những chính sách thay đổi vào cuối thập niên 1990 và không biến khó khăn thành cơ hội, chúng tôi sẽ không thể nào trở thành trung tâm tài chính mạnh như ngày nay. Chuẩn bị mở cửa thị trường tài chính ngay trong chính tâm của cuộc khủng hoảng tài chính cần sự dũng cảm và khả năng tiên đoán xuất sắc. Đây là những phẩm chất của cố Thủ tướng Lý Quang Diệu".

Sòng bạc, giải đua F1 và vấn đề đồng tính


Bước vào thế kỷ 21, các quốc gia đứng trước cuộc cạnh tranh không  khoan nhượng về nhân tài, du lịch, vốn đầu tư. Điều này đòi hỏi đất nước phải điều chỉnh lại một cách tinh tế vài vấn đề động chạm đến xã hội và người dân Singapore.

Trong cuộc phỏng vấn năm 2007, cố Thủ tướng Lý Quang Diệu thừa nhận Singapore đã có quan điểm không rõ ràng về vấn đề người đồng tính. "Chúng tôi nói, được, hãy để họ yên. Nhưng về vấn đề luật pháp, hãy để đó tương lai giải quyết", ông nói. Trong khi Trung Quốc hay Đài Loan đã áp dụng những chính sách khá cởi mở, ông cho rằng Singapore còn có cộng đồng người Hồi giáo, một bộ phận người Hoa, người Ấn lớn tuổi và bảo thủ. "Do đó, chúng tôi để mọi thứ diễn biến thật chậm chạp. Đó là cách tiếp cận thực dụng để duy trì cân bằng xã hội", ông nói tiếp.

Từng có một thời gian dài cố Thủ tướng phản đối việc tổ chức giải đua Công thức một. Tuy nhiên, đến một ngày ông nhận ra rằng giải đua này mang đến một lực lượng những người hâm mộ giàu có và có thể đem lại lợi ích kinh tế cho Singapore. Lợi ích lớn hơn là đẩy mạnh vị thế của đất nước trên trường quốc tế cũng làm ông Lý Quang Diệu "lung lay". Ngoài ra, ông nhận thức được rằng cảnh quay về cuộc đua sẽ là cơ hội quảng bá hình ảnh Singapore đến hàng tỷ người trên toàn thế giới.

Còn về vấn đề sòng bạc, trước đây ông từng tuyên bố nếu muốn làm thì phải "bước qua xác tôi". Nhưng trong bài phỏng vấn giải thích với New York Times năm 2007, ông thừa nhận: "Tôi không thích bài bạc. Nhưng thế giới đã thay đổi và nếu chúng tôi không có những khu nghỉ dưỡng được tích hợp sòng bạc như ở Las Vegas, Singapore sẽ thua. Do đó, chúng tôi quyết định tiến hành. Hãy thử và cố gắng giữ chúng trong phạm vi an toàn, không dính líu đến mafia, mại dâm hay rửa tiền. Chúng tôi có thể làm điều đó không? Tôi không chắc, nhưng cho đến nay cuộc thử nghiệm vẫn tốt".

Nói tiếp về quan điểm của mình, cố Thủ tướng cho biết: "Chúng tôi phải đi theo bất cứ hướng nào mà hoàn cảnh thế giới hướng tới nếu muốn tồn tại. Nếu không kết nối với thế giới hiện đại, chúng tôi sẽ chết, sẽ quay lại với nhưng ngôi làng chài mà người dân Singapore đã từng ở cách đây cả trăm năm".

Đồng đôla mạnh, hành xử của khối ngoại

Trong hơn 3 tuần qua, nhà đầu tư nước ngoài bán ròng chủ yếu trên hai sàn và là nguyên nhân chính khiến thị trường chứng khoán ảm đạm so với cùng kỳ năm trước.

Thị trường chứng khoán đang trải qua những chuỗi ngày ảm đạm khi VN-Index giảm hơn 4% và HNX-Index mất gần 3% so với cuối tháng 2. Việc VN-Index mất hơn 25 điểm trong khi cùng kỳ năm ngoái tăng trên 20 điểm, theo các chuyên gia, chủ yếu do đợt xả hàng của khối ngoại khi khối này có tới 12 phiên bán ròng trên sàn TP HCM. Tổng giá trị bán ròng từ đầu tháng tại HoSE đạt 265 tỷ đồng, sau khi mua ròng ba tháng trước đó.

Nhà đầu tư nước ngoài bán ròng 265 tỷ đồng trên HoSE trong hơn ba tuần của tháng 3.

Diễn biến này không gây nhiều bất ngờ cho thị trường khi đây là giai đoạn các quỹ ETF hoàn tất hoạt động mua bán tái cơ cấu danh mục, sau lần xem xét gần nhất. Trong thời gian này (16 - 19/3), khối ngoại bán ròng gần 220 tỷ đồng, chiếm 83% tổng lượng bán ròng trên thị trường trong hơn 3 tuần.

Tuy nhiên, thông tin khiến nhà đầu tư "thấp thỏm" hơn là liệu Cục Dữ trự liên bang Mỹ (FED) có tăng lãi suất trong thời gian tới hay không. Câu trả lời đã có khi cơ quan này quyết định chưa tiến hành ngay việc thắt chặt chính sách tiền tệ trong tháng 4, nhưng nhiều dự báo cho thấy không sớm thì muộn, nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ điều chỉnh trong năm nay.

Trao đổi với VnExpress, chuyên gia nghiên cứu cao cấp Đỗ Bảo Ngọc của Công ty chứng khoán MBS nhận định việc FED dự kiến tăng lãi suất sẽ khiến chi phí vốn tại Mỹ tăng và giá trị đồng USD tăng lên đáng kể so với các đồng tiền khác, tác động tới dòng vốn đầu tư vào các nền kinh tế đang phát triển trong đó có Việt Nam. "Dòng tiền này sẽ rút khỏi các thị trường tài chính nêu trên và trở về chính quốc, khiến dòng tiền đầu tư gián tiếp tại các thị trường tài chính này suy giảm", ông Ngọc cho hay.

Quỹ ETF VNM là một quỹ đầu tư niêm yết tại Mỹ, hoạt động của quỹ này phần nào phản ánh sự dịch chuyển của dòng vốn đầu tư từ Mỹ vào thị trường chứng khoán Việt Nam. Khi nhà đầu tư tại thị trường này rút vốn khỏi ETF VNM thì quỹ buộc phải bán ra cổ phiếu trong danh mục. Hiện 77,5% danh mục của ETF VNM là cổ phiếu Việt Nam và đều là các cổ phiếu lớn có tác động nhiều tới các chỉ số.

"Trong một tuần gần đây tôi nhận thấy quỹ ETF VNM đã bị rút hơn 1,8 triệu chứng chỉ quỹ, tương đương giá trị khoảng 31,7 triệu USD (gần 600 tỷ đồng), và là nguyên nhân chính khiến thị trường suy giảm liên tiếp trong thời gian này", vị chuyên gia của MBS phản ánh.

Chung quan điểm, chuyên viên của Công ty Chứng khoán FPTS cho biết dưới tác động của đồng USD mạnh lên, trong ngắn hạn, một số nhà đầu tư có thể bán cổ phiếu để thu tiền về đầu tư tại Mỹ. Tuy nhiên, vị này cho rằng hành vi này chỉ diễn trong trong ngắn hạn bởi đầu tư ở Việt Nam vẫn hiệu quả hơn so với chính nước sở tại.

"Nhà đầu tư bán cổ phiếu sẽ đem tiền về đầu tư ở nước họ, lãi suất bên Mỹ hiện tại là 0%, nếu tháng 6 tăng lên 0,5% thì vẫn thấp, trong khi đầu tư ở thị trường chứng khoán Việt Nam thì một năm chỉ số có thể tăng 10%, kể cả bù trừ việc tỷ giá tăng 2% năm nay thì vẫn là hiệu quả hơn rất nhiều", ông cho hay.

Ông Dominic Mellor - chuyên gia kinh tế của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) cũng nêu quan điểm việc FED tăng lãi suất chắc chắn tác động lên thị trường toàn cầu, đặc biệt khi những năm vừa qua một dòng vốn lớn đã đổ vào thị trường châu Á, song thị trường Việt Nam sẽ không bị ảnh hưởng nhiều như các thị trường mới nổi khác trong khu vực.

"Theo cá nhân tôi, luồng vốn đầu tư gián tiếp đã bỏ qua Việt Nam và đổ vào các thị trường khác vì thị trường chứng khoán trong nước vẫn chưa đủ sức hấp dẫn. Việt Nam hưởng lợi chủ yếu từ các nguồn vốn đầu tư trực tiếp, mang tính chất dài hạn. Do đó, chính sách này của Mỹ sẽ ít tác động tới Việt Nam hơn các nước trong khu vực", vị này phát biểu.

Tuy vậy, các thành viên thị trường vẫn dự báo động thái rút vốn của khối ngoại thời gian tới rất khó lường, trong khi nhà đầu tư trong nước vẫn bị chi phối nhiều bởi yếu tố tâm lý thì đây sẽ là một trong những rủi ro chính của thị trường chứng khoán năm 2015.

Cùng với những dự kiến tăng lãi suất của FED thì việc EU tiếp tục duy trì lãi suất âm với đồng euro và chính thức công bố gói QE trị giá 1.100 tỷ euro khiến giá đồng tiền chung trong khu vực giảm mạnh, và càng khiến cho đồng USD tăng giá so với hầu hết các đồng tiền khác. Tại Việt Nam, tỷ giá USD liên tục tăng mạnh trên cả thị trường liên ngân hàng và thị trường tự do cũng phần nào tạo ra các tác động đến thị trường chứng khoán.

Theo ông Đỗ Bảo Ngọc, tỷ giá tăng mạnh là một trong những nguyên nhân khiến khối ngoại rút vốn, vì khi tỷ giá tăng và được dự báo còn có thể tăng cao hơn trong thời gian tới, việc quy đổi  khoản đầu tư cổ phiếu của nhà đầu tư nước ngoài sang đồng USD sẽ mất nhiều hơn tiền đồng hơn, đó là chưa kể những biến động của thị trường theo hướng rủi ro hơn.

"Thực tế này cũng phần nào tác động đến tâm lý nhà đầu tư nước ngoài và kích thích hoạt động rút vốn trong ngắn hạn. Trong bối cảnh thị trường suy giảm dòng tiền ngắn hạn như hiện nay thì các tác động tâm lý này cũng khiến thị trường thêm phần ảm đạm", vị chuyên gia của MBS phân tích.

Song, đại diện ADB cho rằng Ngân hàng Nhà nước sẽ không nới lỏng chính sách tiền tệ quá mạnh trong thời gian tới, và tỷ giá, nếu có điều chỉnh vẫn nằm trong tầm kiểm soát của nhà điều hành là 2%. "Việt Nam đang cạnh tranh với các nước khác trong khu vực về thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, và tỷ giá  là một trong những yếu tố then chốt cùng với chi phí lao động, môi trường kinh doanh", ông Mellor nói.

Tuy nhiên, các chuyên gia đều kỳ vọng các tác động của khối ngoại sẽ cân bằng hơn khi gói QE của Châu Âu phát huy tác dụng, dòng vốn từ thị trường này cũng có thể tăng đầu tư tại các thị trường mới nổi trong đó có Việt Nam, bù đắp cho sự suy giảm từ một bộ phận dòng vốn từ thị trường Mỹ.

GDP quý I có thể tăng lên 5,5-5,6%

Thông tin trên được Thứ trưởng Bộ Kế hoạch & Đầu tư - Đào Quang Thu đưa ra tại buổi họp giao ban về tình hình sản xuất kinh doanh 3 tháng đầu năm tổ chức sáng nay (25/3).

Với kết quả quý I, lãnh đạo Bộ Kế hoạch & Đầu tư dự báo mục tiêu tăng trưởng 6,2% năm nay có thể hoàn thành, thậm chí đạt 6,4% nếu thuận lợi.

Theo đó, dù chưa có con số tăng trưởng GDP chính thức, song các thành viên Chính phủ đều đánh giá tình hình kinh tế quý I/2015 có nhiều điểm sáng hơn cùng kỳ năm ngoái với sản xuất công nghiệp, nông nghiệp và dịch vụ khởi sắc. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) trong kỳ tăng 9,1%, cao hơn nhiều so với mức 5,2% quý I/2014 và 5% của quý I/2013. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng gần 10%, cao hơn mức cùng kỳ 5,1%.

Lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận định tình hình kinh tế có xu hướng tốt lên. Ảnh: Anh Quân

"Kinh tế quý I tốt hơn cùng kỳ năm ngoái, có thể tăng trưởng 5,5-5,6%", Thứ trưởng Thu cho hay. Trước đó, theo số liệu Tổng cục Thống kê, GDP cả nước tăng 5,06% trong 3 tháng đầu năm 2014. Lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận định mục tiêu tăng trưởng 6,2% của năm nay có thể đạt được, thậm chí nếu làm tốt còn có thể tăng tới 6,4%.

Đại diện Tổng cục Thống kê cũng thông tin số liệu GDP chính thức sẽ được công bố vào ngày mai, song nhìn tổng quan tình hình kinh tế có xu hướng tăng. "GDP quý I có thể tăng thấp hơn một chút so với quý IV năm ngoái, do tính chất mùa vụ, song nhìn chung thì tình hình kinh tế có sự gia tốc", vị này cho hay.

Về tình hình phát triển doanh nghiệp, quý I cả nước có 19.000 doanh nghiệp thành lập mới với vốn đăng ký 111.200 tỷ đồng, tăng gần 4% về số lượng và 14% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Số đơn vị hoàn tất thủ tục giải thể, chấm dứt hoạt động trong quý ước đạt 2.565, giảm 0,6% . Số doanh nghiệp gặp khó khăn buộc phải ngừng hoạt động là 16.175, tăng 14% so với cùng kỳ.

Nhập siêu trong quý ước trên 1,8 tỷ USD, bằng 5% tổng kim ngạch xuất khẩu, trong đó khu vực có vốn đầu tư nước ngoài ước xuất siêu gần 2 tỷ USD nếu tính cả xuất khẩu dầu thô. Khu vực doanh nghiệp trong nước nhập siêu 3,8 tỷ USD.

Tiệm internet đầu tư giá tiền tỷ để câu khách

Mọc lên khá rầm rộ tại TP HCM thời gian gần, những tiệm internet (net) với thiết kế bắt mắt, máy móc thiết bị hiện đại, chủ yếu phục vụ cho khách chơi game... đang trở thành trào lưu được nhiều nhà đầu tư ưa chuộng.

Sau một thời gian phát triển rầm rộ rồi thoái trào, kinh doanh phòng internet lại bắt đầu phục hồi mạnh tại thị trường phía Nam khi các chủ đầu tư không ngại rót cả tỷ đồng làm mới.

Thay vì bàn ghế san sát, CPU choán hết lối đi, tầm nhìn, được kết nối bằng hệ thống dây chằng chịt như trước đây, các phòng net kiểu mới dễ nhận biết với thiết kế hiện đại, trang bị điều hòa thông thoáng, máy tính hiện đại, được kết nối thẳng với máy chủ...

Tại khu vực đường Tên Lửa, quận Bình Tân, trong vòng bán kính một km có không dưới 20 tiệm như thế này mọc lên. Anh Hoàng, chủ tiệm có 150 máy cho biết: “Tôi kinh doanh dịch vụ này gần 10 năm nay, nhưng rồi khách cứ ít dần do máy móc cũ, cấu hình kém, trang thiết bị xuống cấp. Sau khi khảo sát, tôi quyết định bỏ ra hơn một tỷ đồng sửa sang lại căn nhà 2 tầng, lắp mới tất cả máy móc và gần như không để lại bất cứ đồ dùng cũ nào”.

Trung, chủ doanh nghiệp chuyên làm dịch vụ lắp ráp, thi công phòng net tại Bình Tân cho biết, mỗi tiệm trang bị máy khác nhau, tùy vào khả năng tài chính của chủ. Thông thường, những tiệm ở mức trung bình khá, một bộ máy đầu tư hết khoảng 7 triệu đồng, có nơi mạnh tay hơn thì chi tới gần 20 triệu. Với mô hình mới, lượng máy dao dộng từ 50 đến 100 máy trở lên, thì số tiền mà chủ đầu tư bỏ ra phải trên một tỷ đồng.

Máy móc các tiệm net được trang bị rất hiện đại, bắt mắt lên đến cả tỷ đồng.

“Máy tốt, chỗ ngồi tốt, thiết bị hoàn hảo là cách để các phòng net kiểu mới hút khách”, anh Trung nói và cho biết thêm khách hàng giờ đây được chiều chuộng hết sức kỹ lưỡng. Ngay cả chiếc ghế ngồi cũng phải lớn, dựa lưng thật êm. Tai nghe phải là loại đắt tiền, đặc biệt dùng cho khách có nhu cầu chat voice, nghe nhạc… Theo chủ đơn vị chuyên lắp ráp này, chỉ riêng tai nghe, nhiều tiệm dám bỏ ra 500.000 đồng mua về trang bị cho từng máy. Con chuột điều khiển cũng phải hàng xịn xách tay từ Đức, Mỹ…; bàn phím thay vì có giá thông thường 70.000 đồng, thì nay trang bị loại chống sốc giá 400.000 đồng.

Đầu tư nhiều, nhưng anh Hoàng rất tự tin về thời gian thu hồi vốn. “90% khách đến tiệm net là để chơi game, nên thời gian chơi của họ rất lâu với mức giá 4.000-5.000 đồng một giờ. Nhưng lợi nhuận lớn mà tôi thu được lại đến từ dịch vụ ăn theo”, anh Hoàng chia sẻ. Một ly nước được tiệm này bán hơn 10.000 đồng, tô mỳ gói thịt bò giá hơn 20.000 đồng, mà hầu như không khách nào đến đây là không dùng thêm dịch vụ ăn uống.

Theo chủ tiệm, những ngày thường, tần suất sử dụng mỗi máy khoảng 5 giờ đồng hồ, đặc biệt cao điểm ngày thứ Bảy, Chủ nhật thì 150 máy lúc nào cũng kín  khách. Như vậy, riêng tiền net, tiệm anh thu vào khoảng 2,5 triệu đồng, cộng với các khoản thu từ dịch vụ ăn theo cũng tầm một triệu nữa, nên bình quân một ngày tổng doanh thu của tiệm hơn 3,5 triệu đồng, trừ chi phí cũng lãi xấp xỉ 1,8 triệu đồng.

Với mức doanh thu và lợi nhuận trên, anh Hoàng cho biết thời hạn sử dụng của máy khoảng 5 năm, nhưng từ cuối năm thứ hai đã hoàn vốn và năm thứ ba đã có lãi, sau năm thứ 5 là nâng cấp máy dần dần.

Anh Quốc Trung, chủ tiệm net trên đường Tây Lân cũng chia sẻ, sau khi khảo sát địa bàn thấy khu vực này tập trung khá đông công nhân (đối tượng này thường ít có máy tính riêng ở nhà) và một số trường học, nên anh đã mạnh dạn bỏ ra cả tỷ đồng để đầu tư 100 máy.

Vì chủ yếu phục vụ cho khách chơi game nên anh đầu tư loại có cấu hình tương đối cao và chi phí mỗi máy tầm trên dưới 9 triệu đồng (chưa tính máy chủ) và các thứ linh tính khác như bàn, ghế ....

Theo kế hoạch, anh xác định những tháng đầu tiên có thể sẽ chịu lỗ vì chưa có khách quen. Tuy nhiên, điều bất ngờ là ngay trong tháng đầu tiên, tần suất sử dụng máy đạt trung bình 2 giờ đồng hồ (mỗi giờ giá 5.000 đồng) nên anh đã có doanh thu hơn 30 triệu đồng, không những đủ trả các loại chi phí (mặt bằng, nhân viên, điện nước...) mà còn có lãi. "Từ tháng thứ hai trở đi, tiệm đã có doanh thu hơn 60 triệu đồng mỗi tháng", anh chia sẻ.

Theo các chủ phòng net, kinh doanh dịch vụ này hiện lợi nhuận khá tốt, nhưng cái khó là phải thức khuya vì nhiều khách chơi game tới 23h đêm. Đó là chưa kể, nhiều người nghiện game cứ đòi chơi thâu đêm suốt sáng, nhiều lúc "đuổi" mãi cũng không về nên chủ đành phải chiều và như vậy thì phải lén lút, canh chừng vì sợ bị kiểm tra, xử phạt (quy định là các quán game phải đóng cửa trước 23h). Ngoài ra, vì mô hình kinh doanh kiểu mới này tỏ ra hiệu quả hơn nhiều so với trước đây, nên nhiều chủ đầu tư đang nhanh chân nhảy vào. Có nhiều điểm tại TP HCM, chỉ một đoạn đường chừng 200m nhưng có tới 5 tiệm net kiểu này, dẫn đến các tiệm tìm đủ chiêu trò để câu khách của nhau.